هيچيك از اين احكام نه تنها مورد اعتراض عقل سليم و وجدان پاك نيست ، بلكه مورد تأييد آن دو عامل اساسى معرفت و عمل نيز مىباشد . اثبات اين مدعا مستند به سه دليل است : دليل اول اين كه عقائد اسلامى و علل احكام آن - اگر بطور روشن بيان شوند - خود همان اصول كليه هستند كه در امتداد قرون و اعصار و در همهء جوامع به شكلهاى مختلف به عنوان زير بناى عقيدتى مورد قبول بوده است . از طرف ديگر ، اگر عقايد جوامع گوناگون در طول تاريخ بطور كامل تحليل شود ، مىتوان اصول كلى اسلامى را بطور ظريف در آنها مشاهده نمود . دليل دوم ، دستورات شديد و توصيه‌هاى بسيار اكيد منابع اصلى اسلام ( قرآن و سنت پيامبر و ائمه معصومين و عقل و اجماع ) در بارهء تقويت و شكوفا ساختن عقل و انديشه و قلب و وجدان و پيروى از اينهاست . در آيات قرآنى ، تعداد آيات مربوط به لزوم فعاليتهاى عقلى و حكمى بسيار زياد است . شمه اى از اين آيات را بر حسب موضوع ، و با ذكر تعداد آنها در قرآن ، در زير مىآوريم : شمارهء آيات مربوط به لزوم فعاليتهاى عقلى و حكمى 1 - تقويت عقل و پيروى از آن : 40 آيه 2 - تفقّه ( فهم دقيق ) : 15 آيه 3 - تفكر : 17 آيه 4 - تدبير : 4 آيه 5 - لزوم قرار گرفتن در شمار خردمندان و عقلاء : 15 آيه 6 - تحصيل شعور و آگاهى و هشيارى : 21 آيه 7 - تحصيل و پيروى از علم و فرار از جهل : 100 آيه 8 - لزوم فراگيرى حكمت و اين كه تعليم حكمت از اهداف عاليهء بعثت پيامبران است : 20 آيه 9 - نظر در جهان هستى براى درك آن : 20 آيه 10 - دستور به ديدن و شنيدن و پذيرش واقعيات صحيح : 18 آيه