كثير من السّائلين و فشل كثير من المسئولين ، و ذلك إذا قلَّصت حربكم و شمّرت عن ساق ، و ضاقت الدّنيا عليكم ضيقا ، تستطيلون معه أيّام البلاء عليكم ، حتّى يفتح اللَّه لبقيّة الأبرار منكم ( و اگر شما مرا گم كنيد و امور ناگوار و رويدادهاى بسيار سخت بر شما فرود آيد ، كثيرى از سؤال كنندگان سر پايين اندازند و كثيرى از مسئولين شكست بخورند و اين هنگامى است كه جنگ و پيكارى كه شما را در خود فرو برده است ، خود را جمع كند و پوشاك پاهايش را بالا بزند و دنيا بر شما تنگ گردد و روزهاى ابتلاء و آزمايش را كه بر شما مىگذرد بسيار طولانى احساس كنيد ، تا اين كه خداوند متعال براى باقيماندهء نيكوكاران شما گشايش [ يا پيروزى ] عنايت فرمايد . ) روزگارى فرا مىرسد كه نه سؤال كنندگان روحيّهء سؤال خواهند داشت و نه پاسخ دهندگان قدرت براى پاسخ دادن ، تا عنايت خداوندى بار ديگر فرا رسد در آن هنگام كه منابع معرفتى روى به زير خاك كشيدند و باقيماندگانشان از تنگى سينه‌هاى مردم و فشار رويدادهاى روزگار در گوشه‌ها خزيدند كه - قرص درخشنده چو پنهان شود شب پره بازيگر ميدان شود و شب پره‌هاى ضدّ خورشيد تاريكى فضا را به مراد خود ديدند و پروازهاى كور خود را شروع كردند ، اشتياق براى وصول به واقعيّتى نيست كه سؤالى در بارهء آن طرح شود ، مسئولى نيست كه در صدد پاسخ به آن سؤال بر آيد . در آن هنگام كه حوادث گيج كننده و ناگوار دنيا بر سر قومى تاختن بياورد كه رهبرى واقع بين و واقعخواه و واقعگو و حقّبين و حقّخواه و حقّگو در ميان آنان نباشد ، نه سؤالى در دلها موج خواهد زد و نه پاسخ دهنده اى كه خود