بدون شك از سخنان أمير المؤمنين ( ع ) استآخر طلا كجا خاك كجا شيرين كجا تلخ كجا و اين دليل محكم و با مهارت و نقدى را كه در بر دارد ، گفتار انتقادى صاحبنظر ( عمرو بن بحر الجاحظ ) نيز اثبات مىكند زيرا جاحظ اين خطبه را در كتاب « البيان و التبيين » آورده و كسى را كه اين خطبه را به معاويه نسبت داده است متذكر شده سپس سخنى در معناى آن گفته كه محصول آن چنين است كه ( اين سخن به سخنان على عليه السلام شبيه تر و در گروه بندى مردم و توصيف آنان به مغلوبيت و خوارى و تقيه و ترس به روش على ( ع ) شايسته تر استو مىگويد : كى ما معاويه را ديديم كه حتى يك موقعى در سخنانش روش پارسايان و رفتارهاى مردم عابد را بياورد .