مزدور ابو سفيان جوان و زيبا بوده است و هند مادر معاويه او را تحريك به خود كرده است . . . و گفته‌اند : عتبة بن ابى سفيان نيز از صباح بوده است . . . » [ شرح نهج البلاغه ج 1 ص 336 نقل از ربيع الابرار زمخشرى ] مسئلهء نسب مخصوصا پس از ظهور اسلام ، بسيار با اهميت تلقى شده است ، لذا اندك احتمالى در صحت نسب كافى بوده است كه عقدهء حقارت در روان مشكوك النسب بوجود بياورد . ابن ابى الحديد مىگويد : « معاويه در طول روزگار دشمن على عليه السلام و سخت از او منحرف بوده است . » ( 1 ) . . . « معاويه در نظر مشايخ ما در دينش مورد طعن است . و معاويه به كفر متهم گشته است . » ( 2 ) اين است شخصيت معاويه ، بطور اختصار ، در نظر داشته باشيد ، تا در آن خطبه‌ها و نامه هايى كه در نهج البلاغه ذكرى از اين نام آمده يا در خطبه و نامه هائى كه بطور كلى در بارهء او است ، با چهره اى آشنا روياروى قرار بگيريم . عمرو بن عاص كيست و چه كرده است عمرو بن العاص بن وائل السهمى القرشى ( 50 ه ق 43 ) پدر اين مرد يكى از مسخره كنندگان پيامبر اكرم بوده اهانتهاى فراوانى به آن حضرت مىكرده است . هم او بود كه در بارهء پيامبر به قريش مىگفت : « اين نسل بريده ( ابتر ) به زودى مىميرد و صدايش قطع مىگردد . خداوند در رد اين تبهكار فرموده است : * ( إِنَّ شانِئَكَ هُوَ الأَبْتَرُ ) * ( 3 ) ( دشمن تست كه نسل بريده است ) تاريخ اسلام عمرو بن عاص را معاون معاويه در ستمكارى و حقكشى معرفى كرده است . ما داستان عمرو بن العاص را از ابن ابى الحديد كه با اطلاعات

--> ( 1 ) شرح نهج البلاغه - ابن ابى الحديد ج 1 ص 338 ( 2 ) مأخذ مزبور ص 340 ( 3 ) الكوثر آيه 3