« ويَوْمَ يُعْرَضُ اَلَّذِينَ كَفَرُوا عَلَى اَلنَّارِ أَذْهَبْتُمْ طَيِّباتِكُمْ فِي حَياتِكُمُ اَلدُّنْيا واِسْتَمْتَعْتُمْ بِها 46 : 20 . . . » ( 1 ) ( در روز رستاخيز كسانى كه كفر ورزيده‌اند به آتش عرضه مىشوند ، به آنان گفته خواهد شد : شما نيروهاى پاكيزهء خود را در زندگى دنيوى خود تباه ساخته وبهره مند گشته‌ايد . . ) . مىتوان گفت : مثل جلال الدين در استخراج واستنباط مفاهيم و مسائل بسيار عالى وجالب از قرآن مانند استخراج عسل است كه زنبور عسل از مواد گياه و گل انجام مىدهد وجانوران ديگر از آن محروم هستند . مسلم است كه درجهاى از اختلاف نظرها در ميان همهء مفسرين قرآن مجيد رواج داشته ودليل آن نمىشود كه هر يك از صاحبان نظريه ، ديگرى را از قرآن واسلام مطرود بداند . اين معنى خود يكى از دلايل اعجاز قرآن وابديت و همه جانبه بودن دين مقدس اسلام است كه همهء نظريات گوناگون را در زمانهاى مختلف و با شرايط متنوع ذهنى اشخاص هضم مىكند ، به استثناى بعضى از نظريات كه به قدرى از قلمرو وفرهنگ قرآن واسلام دور باشد كه امكان سازگارى آن با قلمرو مزبور به صفر تقليل يابد و اين گونه نظريات در افكار علماى اسلامى بسيار اندك است . 5 - پس از بيان شمارهء آيات مورد تفسير واستشهاد واقتباس جلال الدين در مثنوى ، مكتوبات . فيه ما فيه و مجالس سبعه ، روايات مورد تفسير واستشهاد واقتباس او را در كتب مزبور نيز متذكر خواهيم گشت . 6 - ديوان شمس تبريزى نيز داراى مضامين فراوانى از آيات وروايات است واميدواريم كه اگر فرصتى داشته باشيم ، آنها را نيز استخراج نماييم .

--> ( 1 ) سوره الاحقاف ، آيهء 20 . .