پرتو نورى كه يك تئورى ديگر بر صحنهء عمل اندازه گيرى مىاندازد انجام مىشود به عبارت ديگر ، بايد گفت كه اين اصلاحات به الهام يك فرضيه صورت مىپذيرد « ( 1 ) 5 - « اگر نظرى بگذشته بيندازيم و راهى را كه تا كنون علم فيزيك در آن پيش رفته از نظر بگذرانيم ، به اين نتيجه مىرسيم كه ترقيات آينده نيز اصولا مربوط به تكامل و توسعهء روشهاى اندازه گيرى خواهد بود . در اين مرحله است كه من با نظر پيروان فلسفهء تحققى كمال موافقت را دارم . فرق ما در اين است كه آنان اندازه گيرى پژوهشى را كه به وسيلهء ادراك حسى انجام مىشود ، تمام حقيقت و خاتم عملياتى مىدانند كه علم فيزيك به وسيلهء آنها پيش مىرود ، در صورتى كه نظر من آن است كه نتايج اندازه گيريهاى فيزيكى هنگام پژوهش همچون مخلوط در هم ريخته‌اى است كه نماينده ثبت و نگارش حوادث عالم خارجى است ، و در صحت اين نگاشته ها ، به طور نسبى ، هم خود دستگاههاى ثبت كننده موثر است و هم نيروى تعبير حسى كسى كه مشغول پژوهش است . تجزيه و تحليل و تصحيح اين گزارش تو بر تو ، يكى از وظايف اساسى پژوهش علمى به شمار مىرود . بنا بر اين ، از ميان نتايجى كه از اندازه گيرى تجربى به دست مىآيد ، بايد آن را انتخاب كنيم كه با موضوع بحث و تحقيق ما ارتباط داشته باشد ، زير هر كوشش خاصى كه براى اكتشاف واقعيت جهان فيزيكى مىشود ، نمايندهء سؤال مخصوصى است كه ما از طبيعت و در بارهء آن مىكنيم . » ( 2 ) 6 - « . . . به عقيدهء من مسئلهء ارادهء انسان هيچ ارتباطى با دو طرف مخالف فيزيك آمارى و فيزيك عليتى ندارد . ارادهء انسان اهميت خاص و وضع عقيمى دارد كه آن را از هر فرضيهء فيزيكى يا زيست شناختى مستثنا و متمايز و مستقل نگاه مىدارد . » ( 3 )

--> ( 1 ) همان مأخذ ، ص 129 و 130 . . ( 2 ) همان مأخذ ، ص 135 و 136 . . ( 3 ) همان مأخذ ، ص 144 . .