حاج ملا هادي السبزواري
442
شرح مثنوى
( ( 2985 ) ) بود جنسيت در ادريس از نجوم * هشت سال او با زُحل بد در قدوم ن 1188 7 - ك 396 16 در قدوم : در قدم زدن . و در بعض نسخ « هم قدوم » . ( ( 2986 ) ) در مشارق در مغارب يار او * هم حديث و محرم آثار او ن 1188 8 - ك 396 17 در مشارق : كه به تبعيت حركت اطلس دارد . چه ، خود در سى سال ، يك دوره تمام كند و يك مغرب دارد . ( ( 2988 ) ) پيش او استارگان خوش صف زده * اختران در درس او حاضر شده ن 1188 10 - ك 396 18 در درس او : نفس ناطقه چون بىنهايت لطافت دارد ، به هر چه رو آرد ، صورت او شود - كما مرّ . پس كسى كه را صد نجوم و مراقب احوال آنهاست ، خود آنها شود . خاصه آن كه هيئت عالم كما هى درج گردد در وجودش ، و وضعش مطابق با طبع باشد . بلكه معقولات ، از نجوم و شمس و قمر و غيرها ، اولىاند به صدق اسماء و ماهيّات آنها ، از خياليات و مثاليات و طبيعيات آنها . اين است معنى حضور نجوم . ( ( 2989 ) ) آن چنان كه خلق آواز نجوم * مىشنيدند از خصوص و از عموم ن 1188 11 - ك 396 18 آواز نجوم : در اتصالاتشان به عالم مثال ، آواز مثالى به سمع مثالى مىشنيدند . و آنها به اينها ، چون در صورت يكى هستند و شيئيت شىء به صورت است - نه ماده - و هويت به وجود است ، حكم آنها را مىگيرد . بلى مقام تفصيل و حفظ مراتب ، غير مقام اجمال و اصل محفوظ است . ( ( 2992 ) ) چيست جنسيت يكى نوع نظر * كه بدان يابند ره در همدگر ن 1188 14 - ك 396 20 نوع نظر : و نسخهء « نام نظر » غلط است . ( ( 2996 ) ) چون نهد در زن خدا خوى نرى * طالب زن گردد آن زن سعترى ن 1188 18 - ك 396 22 آن زن سعترى : نه « چون سعترى » ، و او زنى است كه آلت چرمى بندد و با فاحشهء ديگر جماع كند . العياذ با لله .