حاج ملا هادي السبزواري

115

شرح مثنوى

( ( 2658 ) ) دادشان چندان ضياع و باغ و راغ * از چپ و از راست از بهر فراغ ن 514 4 - ك 179 16 ضياع : به ضاد معجمه ، و ياء مثنّاة تحت ، جمع ضيعة ، به معنى ملك و زمين زراعت ، و به معنى كسب و تجارت كس . و اوّل ، اينجا مراد است . ( ( 2660 ) ) آن نثار ميوه را ره مىگرفت * از پُرىّ ميوه رهرو در شكفت ن 514 6 - ك 179 17 شكفت : به كسر كاف عربى و فارسى ، تعجب . و به فتح عربى ، به معنى غار و ناهموار . يعنى راهروان در تنگنا بودند . ( ( 2670 ) ) كه هله نعمت فزون شد شكر كو * مركب شكر ار بخسبد حرّكوا ن 514 17 - ك 179 25 حرّكوا : امر از تحريك . بر كوبيد هين : يعنى دستافشان و پاك وبان شويد . ( ( 2678 ) ) نعمت از وى جملگى علَّت شود * طعمه در بيمار كى قوّت شود ن 515 3 - ك 179 31 طعمه در بيمار : بقراط گويد كه : اَلْبَدَنُ الْغَيْرُ النَّقِىُّ كُلَّما غَذَوْتَه زِدْتَه شَرًّا وَوَبالًا . ( ( 2682 ) ) هر كه او بيگانه باشد با تو هم * پيش تو بس او مه است و محترم ن 515 7 - ك 179 33 بس او مه است : بسى بزرگست . ( ( 2689 ) ) آشنايى عقل با عقل از صفا * چون شود هر دم فزون باشد و لا ن 515 14 - ك 179 36 ولا : دوستى . ( ( 2697 ) ) چيز ديگر تازه و نو گفته گير * باز فردا ز ان شوى سير و نفير ن 515 22 - ك 179 40 نفير : نفرت و كراهت دارنده . ( ( 2698 ) ) دفع علَّت كن چو علَّت خو شود * هر حديثى كهنه پيشت نو شود ن 516 1 - ك 179 41