چنان كه مخفى نيست بر اهل حق . ( ( 1827 ) ) لوح را اول بشويد بىوقوف * آن گهى بر وى نويسد او حروف ن 286 2 - ك 107 14 بىوقوف : يعنى بىتوقّف . ( ( 1830 ) ) چون اساس خانه اى مىافكنند * اولين بنياد را بر مىكنند ن 286 5 - ك 107 16 اولين بنياد را بر مىكنند : پس در عناصر هر لبسى پس از خلع است . و در استكمالات طوليهء عروجيّه ، كه لبس بعد لبس و سود پس از سود است ، بنياد نقص و حدّ را بر مىكنند و آن چه از فعليت و كمال در سابق بوده ، خلع نمىشود . بلكه همه هست مع شيءٍ زايد ، و حدود و فقدانات خلع مىشود ، چنان كه مىبينى كه آن چه در نبات است از كمال اول و ثانى ، در حيوان است . و آن چه در حيوان است ، در انسان ناقص است . و آن چه در آن است از فعليات ، در انسان كامل است ، و حد هستى انسان كامل كه برود فناء فى الله و بقاء با لله است . ( ( 1837 ) ) حفّت الجنة بمكروهاتنا * حفّت النيران من شهواتنا ن 286 11 - ك 107 19 حفّت الجنة : در خبر است كه : حُفَّتِ الجَنَّةُ بِالمَكارِه وَحُفَّتِ النّارُ بِالشَّهَواتِ ( 1 ) . يعنى محفوف است طلب بهشت به تحمّل ناخوشىها و مشقتها ، و دوزخ به شهوتها و كامرانيهاى دنيوى . ( ( 1843 ) ) آن كه بيرون از طبايع جان اوست * منصب خرق سببها آنِ اوست ن 286 17 - ك 107 22 آن كه بيرون از طبايع جان اوست : پس او را نار نمىسوزاند ، و زمهرير تجميد نمىكند ، و آب غرق نمىكند ، و خاك خسف نمىكند ، و بالجمله چيزى او را فاسد نمىتواند كرد . چه ، طبايع در امثال خود تصرف دارند و او مجرّد از طبيعت و لوازم طبيعت است ، و چيزى ديگر شده ، و طبيعت ، بيگانه از اوست . و حكم بيگانه از شيء به او سرايت نمىكند . به خلاف آن كه تجرّد و لطيفهء سرّيه در او بالقوّه ماند و به فعليت نيايد مگر وجود طبيعى كه همهء لوازم طبايع او را مىگيرد . و امّا آن كه وجود تجردى و كلَّيت و حيطت در او به فعليت آمده ، در زمان و مكان و جهت و مثل اينها نيست ، بلكه معلَّق به حق جلّ شأنه به حسب باطن مىباشد . و احكام وجوب حق تعالى ، احكام امكان او را قهر كرده . و چون احكام امكان و طبيعت ، مستهلك است احكام تجرّد او تغليب مىشود و قاهر و جارى مىشود بر صورت . چه صورت از صقع معنى شده و جمله جان مطلق شده . اين است مدلول اين ابيات . ( ( 1847 ) ) رو تو كهگل ساز بهر سقف خان * سقف گردون را ز كهگل پاك دان ن 286 21 - ك 107 24

--> ( 1 ) مسلم ، ج 8 ، ص 143 . .