ابن عربى مؤسس عرفان نظرى نيست ، بل مكمل آن مىباشد و چه بسا بتوان با جرأت گفت شخص قونوى ، محققتر از ابن فارض ومشايخ او در سلوك است و اگر ناظم خود متصدى شرح قصيده مىشد ، شرح او بهتر از شرح فرغانى نبود ومحققان از شارحان قصيده ، خود از طرق مختلف سلوك آگاهى لازم را داشته و اگر أحيانا در قصيده فارضيه مطلبى مغاير مشرب آنان ديده مىشود ، به آن اشارت نموده اند ، مثل اين كه از ظاهر برخى أبيات تمايل ناظم به مسلك ملامتيه فهميده مىشود وفرغانى به آن متفطن گرديده و آن را مخالف مرام محققان از صوفيه دانسته است . مطلب ديگر آن كه چون نگارش فهرست مطالب اين كتاب بايد بر طبق أبيات و به انضمام تحقيقات شارح علامه انجام مىگرفت و اين كارهم مستلزم ترجمهء همه اشعار بوده و خود رساله اى مفصل مىشد ، در حالى كه اين كار را ابن تركه - مؤلف تمهيد القواعد - انجام داده است - چون شرح فارسى آن ، خلاصه اى است از شرح فرغانى - از نگارش فهرست مستقل خوددارى شد . مطلب آخر كه توجه به آن لازم است آن است كه ابن فارض در اين اثر بنا به مشرب تحقيق ومختار ، معتقد است كه جهت ولايت حضرت ختمى نبوت ، قطع نمىشود وولىّ كامل در هر عصر ، قائم مقام نبوت است و وارث اين مقام عترت و اهل بيت نبوت مىباشد ، لذا مىگويد : بعترته استغنت عن الرسل الورى وأولاده الطاهرين الأئمة در بعضى از نسخ چاپى وخطى تائيه عبارت « وأصحابه والطاهرين . . . » آمده است و چون بعضى از نسخه نويسان سنّى مشرب بوده اند ، أولاده را به أصحابه ، تبديل كرده اند . اين اثر نفيس بىنظير را كه مشتمل بر عالىترين مباحث توحيد وولايت است ، تقديم به روح پاك عزيزترين دوست از دست رفته ، استاد مسلَّم در علوم ومعارف اسلامى ومظهر