الملا فتح الله الكاشاني

24

تفسير كبير منهج الصادقين في الزام المخالفين ( فارسي )

و بافسانهاى او از راه نروى كه او ديوانه است و جادوگر و هيچ چيز نميگويد كه در آن خبر و صلاح باشد حاصل كه اتباع را از صحبت نوح منع كردند و بر دين خود راسخ ساختند . ( 22 ) - * ( وَقالُوا ) * و گفتند * ( لا تَذَرُنَّ آلِهَتَكُمْ ) * دست باز مداريد از عبادت خدايان خود ، چون بعضى بتان ايشان اكبر و اعظم اصنام بودند نزد ايشان از اين جهت تخصيص بذكر ايشان كرده بعد از تعميم گفتند كه * ( وَلا تَذَرُنَّ وَدًّا ) * و مگذاريد بت ودّ خود را و آن صنمى بود كه بر صورت مردى ساخته بودند * ( وَلا سُواعاً ) * و نه بت سواع خود را و آن بر صورت زنى بود . ( 23 ) - * ( وَلا يَغُوثَ ) * و نه يغوث كه آن بر صورت شيرى بود * ( وَيَعُوقَ ) * و نه يعوق را كه آن بر شكل اسبى بود * ( وَنَسْراً ) * و نه نسر را كه آن بر صورت كركسى بود ، و اشهر آنست كه اينها اسامى پنج مرد صالحند كه ميان آدم و نوح بودند و مردم بدايشان اعتقاد تمام داشتند و بعد از فوت ايشان ابليس لعين بمردمانى كه بعد از ايشان بودند گفت صورتها را تصوير كنيد و بدان مستأنس شويد و در آن بنگريد تا باعث كثرت عبادت شما شود ايشان پيكرهاى آن پنج كس را از چوب و سنگ بساختند و تعظيم آنها مينمودند و در عبادت الهى جد و جهد ميكردند تا بمردند ابليس اولاد ايشان را گفت كه پدران شما اينها را ميپرستيدند شما نيز اقتداء بآباى خود كرده بپرستش ايشان قيام نمائيد پس اولاد باضلال ابليس بپرستش آن صور مشغول گشتند و مبدء عبادت اوثان از اين زمان شد و چون طوفان واقع شد آن اصنام در زير خاك پنهان شدند و بعد از آن طوفان ابليس لعين آنها را از خاك بيرون آورده مردمان را بپرستش آنها امر نمود و آن بتان بطريق توارث دست بدست ميآمدند تا آنكه هر يك بقبيله اى افتادند و ودّ را قبيله بنى كلب داشتند در دومة الجندل ، و سواع در ميان قبيله بنى هذيل بود بر ساحل بحر ، و يغوث را مذحج و بنى غطيف و بنى مراد داشتند و يعوق در ميان همدان افتاد ، و نسر معبود اهل حمير بود و ايشان را ذى الكلاع گويند ، و از ابن عباس مروى است كه نوح با جمعى از اهل ايمان بر سر كوه سرنديب حراست جسد آدم ميكردند و نميگذاشتند كه كفار قبر او را طواف كنند ابليس ايشان را گفت نوح و اتباع او بر شما مفاخرت مينمايند و دعوى ميكنند كه ايشان فرزندان آدمند نه شما و به جهت اين نميگذارند كه شما زيارت جسد حضرت آدم كنيد ، من از براى شما صورتى مثل صورت آدم تمثيل كنم تا شما نيز طواف او كنيد پس بفرمودهء ابليس آن پنج بت را بتراشيدند و طواف آن ميكردند و عاقبت بتلبيس ابليس بعبادت آنها مشغول شدند و چون زمان طوفان شد اين بتان در زير خاك پنهان شدند و آن چنان بود تا زمان عرب ابليس آنها را بيرون آورد و ايشان را به پرستش آن داشت ، قضاعه ودّ را اختيار كردند در دومة الجندل و بعد از آن بتوارث به بني كلب رسيد و تا زمان اسلام نزد ايشان بود ، و بطنان كه از قبيله بنى