س 40 - در روستائى از قديم تا به حال عرف محلى بدين قرار بوده است هر كس زمين مرده وبايرى را علامت مىزد زمين به تصرف أو در مىآيد اكنون شخصي زمينى را كه موات بوده وهيچ گونه كشت وزرع نمىشده مدتي پيش بوسيلة بلدوزر هموار كرده است تا از آن زمين استفاده كند ، آيا مالك آن مىشود يا خير واگر شخص نامبرده رضايت نداشته باشد مىتوان زمين مذكور را فروخت وبه مصرف اهالى رساند يا خير ؟ ج - در فرض سئوال كه زمين موات را به قصد تملك تسطيح وبراي زراعت ونظاير آن مهيا نموده به نحوى كه قابل زرع باشد وتسويه براي كشت كافى باشد اگر حريم قريه يا ملك شخص ديگر نباشد مالك آن مىشود وهر گونه تصرف در آن بدون رضايت واذن مالك حرام است واين حكم در صورتي است كه براي زمين مذكور آب موجود باشد يا محتاج به آب نباشد واگر محتاج به آب باشد وآب موجود نباشد يا آب تهيه نكند مجرد تسطيح احياء نيست ودر حكم تحجير است كه تسطيح كننده أولى به احياء است . س 41 - راجع به زمينهاى موات وبيابانها وتپه‌هاى كوچك در وسط وأطراف دهات آيا كسى مىتواند با مقدارى خاك وسنگ ريختن مالك شود وبه ديگرى بفروشد وساختمان كردن وسكونت نمودن در اين نوع زمينها چه صورت دارد ؟ ج - اگر زمين موات باشد ومانع از احياء نداشته باشد مجرد خاك وسنگ ريختن ولو به قصد احياء باشد احياء نيست ومجوز فروش آن نمىشود ولى خاك ريختن وسنگ ريختن به مقدار متعارف كه بشود با آن سنگ وخاك آن را احياء كرد حيازت است واين شخص أولى به تصرف است ومىتواند حق اولويت را به غير منتقل نمايد . مشتركات س 42 - درختكارى در أطراف جوى مانع از تعمير جوى مىشود بايد چه كار بكنيم غاصبين هم مىگويند درخت مال كسى است كه كشت نموده والبتة اين جوى ده كيلومتر طول دارد مقدار شش كيلومتر را درختكارى كرده اند . ج - بايد از صاحب درخت مطالبه رفع مزاحمت درخت خود را بكنند اگر گوش نداد مىتوانند با اذن حاكم شرع قطع نموده ورفع مزاحمت كنند .