س 4 - مشتقات ماهىهائى كه نوع آن مشخص نباشد به شرط اين كه محرز باشد كه زنده از آب صيد گرديده است مانند پودر ما هي وروغن ما هي ويا زلاتين ما هي كه از خارج وارد مىگردد حلال است يا خير ؟ ج - در فرض سئوال پودر وروغن وزلاتين ما هي همه محكوم به حليت است . س 5 - ما هي ازون برون وفيل ما هي وتأس ما هي از جهت حليت وحرمت وفلس دار بودن ونبودن محل گفتگو ونظريات مختلف واقع شده وبراي ما نيز فلس دار بودن ونبودن آنها مشخص نيست ، لطفا بفرمائيد تكليف ما در اين موارد چيست ؟ ج - در صورتي كه دو شاهد عادل أهل خبره شهادت دهند كه ما هي فلس دار است براي اشخاصى كه نمى دانند فلس دار است يا نه محكوم به حليت است وبراي آن كه مىداند فلس ندارد محكوم به حرمت مىباشد . حكم چيزى كه براي انسان مضر است س 6 - آيا چيزى كه خوردن واستعمال آن براي بدن وسلامت انسان ضرر دارد جايز است انسان آن را بخورد يا استعمال كند ولو به غير خوردن يا خير ؟ ج - استعمال وخوردن چيزى كه براي بدن مضر باشد حرام است خواه موجب هلاكت شود مانند اين كه سم كشنده را بخورد ويا اين كه زن حامله چيزى را كه موجب سقط جنين شود بخورد وخواه موجب تعطيل شدن بعض حواس ظاهري ويا باطني ويا موجب از بين رفتن بعض قوى ، مانند قوه تناسل در مرد ويا زن مانند عقيم شدن بشود ونيز فرقى نمىكند كه ضرر عاجلا متوجه انسان شود ويا بعد از مدتي . س 7 - آيا در حرمت استعمال وخوردن چيز مضر ، علم به ضرر لازم است ويا اين كه گمان ويا احتمال نيز كافى است ؟ ج - ظن به ضرر در حرمت كفايت مىكند بلكه احتمال ضرر نيز در صورتي كه احتمال نزد عقلا مورد اعتنا باشد در حرمت كفايت مىكند .