السيد محمد باقر حجتي

392

كشاف الفهارس

* نسخه : 1 . ملك تهران ( 292 ) نسخ محمد ابن حاج سالم محمد بن سالم بن سعيد بن عمر قدري شافعي عوسجى مصرى در روز يكشنبه 24 ع 1 / 890 ه‍ . ق در قسطنطينيه ، 183 گ [ ف : ملك 1 / 591 ] 475 س 162 الكشف عن القراءات السبع 162 س قاضى سعيد قمى ( 1049 - 1103 ه‍ . ق ) * ميرزا محمد سعيد ابن حكيم محمد مفيد قمى ، معروف به ( قاضى سعيد ) ، وملقب به ( حكيم كوچك ) كه از شاگردان مولى رجب على تبريزى ( م 1080 ه‍ . ق ) ، وملا محسن فيض كاشاني ( م 1091 ه‍ . ق ) ، وملا عبد الرزاق لاهيجى بوده ، وبا أو را شاعري چيره دست در زبان فارسي وعربي دانست . وى از مفاخر فضلاء حديث وحكمت وأدب ، واز عرفاء متشرع وپزشك دربار شاه عباس دوم بوده ودر تأويل وعرفان واستنباط نكات دقيق واسرار آيات وأحاديث مشمول تأييدات وتوفيقات الهى بوده ، وگرايش شديد به عرفان وتصوف داشت ، ودر اين باره ء دو رساله عربي وفارسي تأليف كرده ، ورسالة فارسي أو در اين زمينه ، ( كليد بهشت ) نام دارد . قاضى سعيد منصب قضاء را درقم به عهده داشت كه كيفيت قضاء وداورى أو از تبحر وى در شرعيات بازگو مى كرد . أو درقم أقامت گزيد ودر همانجا به سال 1103 ه‍ . ق از دنيا رفت . كتاب ( كليد بهشت ) أو را مرحوم سيد محمد مشكاة در 1315 ه‍ . ش با ديباچه أي به طبع رسانيد كه شرح أحوال وپاره أي از آثار وتأليفات أو را در اين ديباچه آورده است . مرحوم مدرس تبريزى در ( ريحانه ) مى نويسد : ( كليد بهشت ) رساله أي است به پارسى در اشتراك لفظي أسماء الله . أو برادرى به نام شيخ محمد حسين داشت كه تفسير بزرگى بر قرآن كريم نگاشت . ت : دو شب گذشته از ج 2 / 1089 ه‍ . ق . قاضى سعيد قمى به تأليف كتابي تحت عنوان ( الاربعينيات ) آغاز كرده وبدان ادامه داد كه مى خواست چهل رساله در آن بياورد . روش أو در سبك نگارش به سان روش ميرداماد وملا صدرا بوده كه در پاره أي از موارد با سبك ملا صدرا سازگار نيست . الاربعينيات طبق نوشته خوانسارى در ( روضات ) ومدرس تبريزى در ( ريحانة الأدب ) از بهترين وگزيده ترين آثار قاضى سعيد مى باشد ، وبا اينكه مى خواست چهل رساله در آن بگذارد ، لكن گويا نتوانست به اين هدف دست يابد ، وهمين قدر موفق شد از سال 1089 تا 1102 ه‍ . ق ده رساله خود را به