مى باشد كه سيد محمد كاظم رشتي وديگران آنرا ياد كرده اند ، وما در موارد متناسب هريك از آنها را گزارش خواهيم كرد . وى را دو فرزندى فاضل بود : محمد وعلى ، لكن محمد شديدا با آراء وأفكار پدرش مخالف بود ، آنچنانكه إبراهيم بن ملا صدرا به مخالفت با پدرش برخاست . صاحب روضات در ستايش احسائي سخن به گزاف آورده واو را به گونه أي نه درخور مى ستايد واو را از لحاظ دين ودانش وتقوى داراى مقامي بس والا مى شناساند . اما ديگران أو را غلو وافراط متهم ساخته اند . احسائي در أواسط عمر خويش به ديار عجم سفر آغاز كرد نخست در يزد ، وآنگاه در أصفهان مقيم شد ونزد دولتمردان زمان از احترام برخوردار بود . احسائي به هنگام مراجعت به وطن مألوف به درخواست محمد على ميرزا حاكم كرمانشاه مدتي - به ملاحظة ء پاره أي از مصالح - در آنجا توقف كرد تا آنكه به خاطر فتنه وآشوبى كه پديد آمد از آنجا بيرون رفت . طبق نوشته ء صاحب ( أحسن الوديعة ) احسائي در آغاز امراز مجتهدين وپارسايان به شمار مى رفت ، وحاج ملاعلى نوري أو را با تعبير ( بأبى أنت وأمي ) مورد خطاب قرار مى داد تا آنكه با نشر آثارش مسلك أوبر همه معلوم گشت وتوبيخ وانتقاد را به سوى أو روان ساخت وحتى صاحب ( جواهر ) وصاحب ( ضوابط ) وشريف العلماء وصاحب ( فصول ) وأكثر فقهاء معاصر در طعن نسبت به أو فروگذار نكردند وحاج ملاعلى نوري نيز أو را آماج خرده گيرى قرار داد . سرانجام احسائي به علت اعراض مردم از وى به مدينه روى نهاد ودر آنجا مقيم گشت ودر همانجا درآخر ذي القعدة 1241 يا 1242 ه‍ . ق از دنيا رفت ودر بقيع به خاك سپرده شد . ت : 3 ج 2 / 1199 ه‍ . ق . رساله أي است كه احسائي به خواهش ديگران راجع به قرائت وتجويد در شش فصل وخاتمه نوشته است : 1 . احكام ادغام 2 . احكام تنوين ونون ساكنه 3 . احكام ترقيق وتفخيم 4 - احكام مد وقصر 5 - احكام هاء كناية 6 . احكام وقف . خاتمه : در لحن . احسائي اين رساله را در 3 ج 2 / 1199 ه‍ . ق به پايان برده است . آغاز : بسملة ، الحمد لله الذي أنزل الفرقان على عبده تنزيلا ، وفضله بما أوحى إليه على جميع الخلق تفضيلا . . أما بعد ، فيقول أحمد بن زين الدين الأحسائي : هذه عجالة في بعض أسرار التجويد ، ورتبته على فصول ستة وخاتمة . . انجام : . . واغفر لنا ما أسلفنا واعصمنا في ما استقبلنا إنك على كل شئ قدير . وقد فرغ من تأليفها كثير الإضاعة قليل البضاعة الحقير المسكين : . . في السنة التاسعة والتسعين بعد المائة والألف من الهجرة النبوية على هاجرها