الشيخ محمد تقي بهجت
425
جامع المسائل ( فارسي )
فصل پنجم ديهء جنين ديهء جنين محكوم به اسلام مشهور اين است كه [ جنينى ] كه به حكم اسلام است ، ديه او يك صد دينار است در صورتى كه تام الخلقه باشد و ولوج روح در آن نشده باشد ؛ و تمام خلقت به اين است كه از نطفه و علقه و مضغه و عظم ، به صاحب لحم بودن رسيده باشد ؛ پس در نطفه 20 دينار و در هر مرتبه از مراتب مذكوره ، 20 دينار افزوده مىشود . و فرقى در اين حكم مشهور ، بين جنين كه پسر باشد يا دختر يا خنثى نيست ؛ و اقوى عدم تفصيل است چنانچه مقتضاى اطلاق فتاوى مشهور و اطلاق قوى نصّ است ؛ و اقوى در اصل مسأله مختار مشهور است اگر چه ديه كامله در مورد حكم مشهور به صد دينار احوط و افضل است . جنين ذمّى و اظهر در جنين ذمّى از يهود و نصارى و مجوس قبل از ولوج روح و بعد از استكمال خلقت ، اين است كه ديهء او عُشر ديهء پدر او است كه هشتاد ( 80 ) درهم باشد ، و احوط براى گيرنده عُشر ديهء مادر او است كه 40 درهم باشد . جنين مملوكه و در جنين مملوكه ، عُشر قيمت مادر مملوكه او ، ديه او است . و اگر مادر آزاد بود ( به اين كه بعد از حمل آزاد شده باشد ) يا شرط رقيّت ولد شده بوده بنا بر جواز آن ، پس اعتبار به عُشر قيمت پدر مسلم يا مادر بر تقدير مملوكيت مطلقاً يا در صورت عدم