در محل آنها خواهد مذكور شد ؛ و تخيير در آنها اشهر يا مشهور است ؛ و احوط در اين دو موافقت با افطار صوم رمضان است . و اما مطلق نذر ، پس احتياط موافق با الحاق به صوم رمضان است ؛ و همين قول اشهر است ، لكن اظهر ثبوت كفارهء يمين است در آن . و كفارهء يمين مشتمل است بر تخيير و ترتيب ؛ و آن عبارت است از « عتق رقبه » يا « اطعام ده مسكين » يا « پوشانيدن ايشان » ؛ پس اگر از همه عاجز شد ، سه روز روزه مىگيرد . و كفارهء جمع در قتل مؤمن است از روى عمد ، كه بايد عتق و صوم دو ماه پى در پى و اطعام شصت مسكين نمايد . چند مسأله حلف بر برائت 1 - حلف به برائت از خداى تعالى يا رسول صلى الله عليه و آله و سلم يا ائمه : حرام است ، و اثرى از حيث كفاره ندارد بنا بر اظهر . و اكراه بر برائت از مذكور ، مسوّغ برائت صوريّه است نه قلبيّه ، مگر براى غافل ، يا عامى غير متمكَّن ، يا غير ملتفت به تفكيك بين دو قسم . حلف بر برائت در غير مقام اكراه ، شديد است كراهت آن و خلاف احتياط است ، و گاهى حرام است اگر موجب اضلال و افساد ديگران باشد ، حتى اگر لقلقه زبان باشد كه ممكن است اضلال غير و معنون به حرام باشد . و اگر معلَّقٌ عليه ، محال ، يا معلوم العدم غير اختيارى ، يا ممكنِ اختيارىِ مقصود العدم باشد و تعليق براى ردع از آن عمل باشد ، اظهر عدم حرمت آنست فضلًا از ايجاب كفر ، در صورتى كه عنوان اضلال محقّق نشود . كندن مو يا كشيدن آن در مصيبت 2 - در قطع موى در مصيبت قريب يا غير او ، از زن ، كفاره است ؛ و اظهر اين است كه آن كفاره مخيّره است ، اگر چه احوط كفارهء ظهار است .