الشيخ محمد تقي بهجت

392

جامع المسائل ( فارسي )

منصوص حلَّيت يا حرمت آن ، به نحوى كه گذشت چيزهايى كه به اسامى خاصه حلال است ، مثل ماهى فلسدار اگر چه ماهى خور باشد ، يا حرام است چنانچه بعضى از آنها ذكر شد و بعضى ذكر مىشود إن شاء الله تعالى كه از آن خفاش [ جمله ] است كه در فارسى شبپره مىنامند و طاوس . تعدادى از پرندگان حلال گوشت و مكروه است اكل هدهد و ذبح آن ؛ و اظهر در خُطَّاف يعنى پرستوك ( فرشتوك « منتهى » ) كراهت اكل و ذبح است . و مكروه است فاخته و قنبره و حبارى و صرد ( مرغى است كه گنجشك را شكار مىكند و به فارسى وركاك است « منتهى » ) و صوّام و شقراق ، و هيچ كدام حرام نيست . و حلال است اقسام حمام ( حمام كسحاب كبوتر : و هر مرغ طوقدار « منتهى » ) مثل قمرى و دُبسى و ورشان و حجل و دراج و قبج و قطا و طيهوج و دجاج و كروان و كركى و صعو ، و در اينها علامات حلّ موجود است . حكم مرغهاى آبى مرغ آبى و غير آن فرق ندارد در علامتهاى حرمت و حلَّيت ( از قبيل غلبهء صفيف يا دفيف يا داشتن قانصه يا حوصله يا صيصيّه ) و در اين كه اگر جلَّال شدند بايد استبراء بشوند به مقدّر ، تا حلَّيت ، عود نمايد ؛ و احوط در مدت استبراء رعايت شباهت با آن چه مقدّر در شبيه است با زوال جلل است در عرف . و در لقلق ، نقل ، مختلف است از غالب بودن صفيف يا دفيف يا مساوات ، از اين جهت [ اگر ] علامت حرمت ثابت شد به علم و اختبار با مراجعهء اهل اختبار كه مفيد اطمينان باشد ، عمل به آن مىشود ، و گر نه عمل به علامات حلّ كه موجود است در آن ، مىشود ، لكن در اين تقدير هم به واسطهء معارضهء علائم ، احتياط در ترك است در غير صورت توافق . حكم زنبور و مگس و پشه و كرم و حرام است زنبور و مگس و پشه و كرم ، حتى آن چه در جوف فواكه ديده مىشود ،