منابع تاريخى و حديثى ، متفاوت با آن به كار مىرود ، منجر به اشتباه بسيار در كاربرد حائر و درك و فهم معنى آن شده و بسيارى از شخصيت‌هاى بزرگ دينى ، مورخين و واژه‌شناسان را به ترديد و دودلى افكنده است ، به گونه‌اى كه امروزه ، تحليل حائر و تفكيك مفهوم آن از حَير ، از دشوارترين كارها در اين زمينه به شمار مىرود ؛ زيرا شكّ و ترديدهاى بسيارى بر آن چيره شده است و به ويژه در چند قرن اخير به جاى افزايش تحليل و تفكيك مفهوم حائر و حير به نحو شايسته ، به خاطر فاصله زمانى بيشتر با قرون آغازين ، شكّ و ترديد پيرامون آن شدّت يافته است . ما در فصل‌هاى آينده ، تلاش خود را نسبت به تلفيق و هماهنگى ديدگاه‌هاى مختلف پيرامون اين موضوع ، تا رسيدن به نتيجهء مطلوب به كار خواهيم بست و از خداى متعال ، توفيق مسئلت مىكنيم .