بسيارى از مورّخان ، اين رويداد دردناك را براى اين شهر مقدس اسلامى و برخوردار از امنيّت ، به سانِ مسترلونكريك با شگفتى و زشتى و رسوايى توصيف نموده‌اند . در بيان آنان ، همانند نقل لونكريك ، ويرانى حائر مقدس و غارت شهر كربلا و كشتن هزاران انسان بىگناه ، اعم از بزرگسالان ، جوانان ، كودكان ، مردان و زنان ، فراوان آمده است ، مانند اعيان الشيعه « 2 » ، تحفهء العالم « 3 » ، روضات الجنّات « 4 » و شهداء الفضيلهء « 5 » اثر گران‌سنگ علامه شيخ عبدالحسين امينى و ديگر كتاب‌هاى تاريخى كه اينك مجال ذكر تمام آنها نيست و به همين چند مورد جهت مراجعه بسنده مىشود . امّا توصيف و تشريح حيرت‌انگيز اين غارت شرم‌آور و آنچه از اموال و خزانهء حائر مقدس و اسباب و وسايل روضهء منوره ربودند و كارهاى ويرانگرى كه در آن ، انجام دادند ، به طور مشروح و مفصل در كتاب « تاريخ كربلاى معلى » به قرار زير آمده است : « كربلاى معلّى ، مدت مديدى بالغ بر سه قرن - بعد از غارت مشعشعىها در سال 858 ه تا غارت وهابىها در سال 1216 ه - با خاطرى آسوده ، باقى ماند و در تمام اين مدت ، پديده‌اى كه صفاى ساكنان آن را تيره و تار نمايد ، روى نداد تا اينكه سال 1216 ه فرا رسيد . امير سعود وهّابى ، سپاه انبوهى مركب از بيست هزار شمشيرزن ، مهيّا ساخت و با محافظان و ساكنان كربلا ، نبرد شديدى كرد ؛ در حالى كه ديوار شهر ، عبارت از يك لايه شاخه‌هاى به هم پيوسته نخل ، پشت سدّى از گل بود .

--> ( 1 ) . همان . ( 2 ) . ج 4 ، ص 307 . ( 3 ) . ج 1 ، ص 289 . ( 4 ) . صص 265 - 353 . ( 5 ) . ص 288 .