عبد الجواد الكليدار ( مترجم : مسلم صاحبى )
305
تاريخ كربلا وحائر الحسين ( ع ) ( تاريخ كربلا و حائر حسينى ) ( فارسى )
ساخت - اختصاص داد . اين مناره در سال 1354 ه ظالمانه ويران گرديد و موقوفات آن كه خيلى زياد بود ، چپاول شد . از آنچه از نظر گذشت ، ميزان حيف و ميل داشتههاى حائر مقدس به دست آن گروه ياغى و متجاوز ، دانسته مىشود و نيز آشكار مىگردد كه اين حادثه در دوران ميرزا جهانشاه ( 840 - 872 ه ) ، روى داده است . در هر صورت ، اين خسارت و حيف و ميل از نظر شدت و وسعت ، از آنچه به دست مهاجمان وهابّى در سال 1216 ه نسبت به حائر صورت گرفت ، به هيچوجه كمتر نبود . بدون ترديد آن ثروت عظيم و سرشارى كه در طول چهارصد سال از قرن ششم تا قرن نهم هجرى در خزانهء حائر گرد آمده بود ، به واسطه اين رويداد در كمتر از يك چشم برهم زدن به يغما رفت ؛ همانگونه كه يك بار ديگر ، ثروتى همانند آن ثروت عظيم و بىكران كه در طول چهار قرن ( از قرن نهم تا اوايل قرن سيزدهم هجرى ) انباشته شده بود ، به دست گروه ياغى و متجاوز ديگرى كه در نادانى و تعصّب كور ، همتاى گروه نخست بود ، مسير غارت و يغما را درنورديد . كارشناسان ، غارت اموال و جواهرات و هداياى نفيس و گرانقيمت حائر را در سال 1216 ه به دست مهاجمان وهابى ، بالغ بر دو ميليون دينار طلا ، برآورد كردهاند كه ظاهراً ، سهم و حصّهء اين غارتگران از سهم و نصيب گروه گردنكش نخست ، كمتر نبوده است . در هر صورت آنچه مشعشعيون از حائر مقدس غارت كردند ، بالغ بر دو ميليون دينار طلا بوده كه دقيقاً يا تقريباً به اندازه غارت وهابّىها بعد از چهار قرن مىباشد . زيرا آنچه غاليان و وهابىها در هر مرتبه ، از حائر به يغما بردهاند ؛ اموال و هداياى نفيسى بوده كه در طول چهار قرن در خزانهء آن جمعآورى شده بود . بدينگونه كار غلات و وهّابىها در هر دو حالت يكسان است .