فصل چهارم : حائر و اوضاع و احوال عمومى آن در دوران نخست در دوران بنى اميّه ، راه‌هاى كربلا از همه طرف در محاصرهء استحكامات نظامى مجهّز و محافظين و نگهبانان مسلّح و ورزيده‌اى قرار داشت كه مانع رسيدن زائرين به آن مىشدند . زائرى كه با دستگاه بنىاميّه مخالفت مىكرد ، بيشتر وقت‌ها خود را در معرض شكنجه‌هاى گوناگون و حتّى مجازات قتل و مرگ ، قرار مىداد . از سويى ورود به حائر ، بسيار سخت بود ؛ زيرا نگهبانان ، رفت و آمد در اطراف آن را با نهايت دقّت و سخت‌گيرى ، تحت نظر داشتند تا جايى كه هيچ كس از زائرين و واردين ، از ديد آنها پنهان نبود ؛ مگر اينكه از بيراهه‌اى مانند غاضريه يا نينوا - چنان‌كه بعداً خواهيم ديد - داخل مىگشت . همين ترس و وحشت از محافظين ، مانع بزرگى بر سر راه رسيدن به حائر در روزگار گذشته به شمار مىرفت . علّت جلوگيرى از زيارت حائر ، معلوم و كاملًا طبيعى بود ، چه اينكه توجّه و هجوم مردم به زيارت قبر دسته‌گل پيامبر خدا ( ص ) ، اصولًا با سياست دولت بنى اميّه مغايرت داشت و حتى موجوديت اين دولت فاسد را تهديد مىكرد . دولتى كه ديروز ، مرتكب جرم سنگين جنگيدن با آن حضرت و كشتن او شده بود ؛ چگونه مىتوانست امروز ، با زائران قبر شريفش به آسانى كنار