ششم از صفات ثبوتيه قديم و ازلى و باقى و ابدى بودن است : معناى قديم و ازلى آنست كه هميشه بوده است و براى وجود او ابتدائى نيست و معنى باقى و ابدى آنست كه هميشه خواهد بود و براى وجودش انتهائى نيست و سرمدى بمعنى ازلى و ابدى است - يعنى - هميشه بوده و هميشه خواهد بود و ابتداء و انتهائى براى وجودش نيست . و دليل بر سرمدى بودن واجب الوجود بسيار است : اول - آنكه ذات واجب الوجود محض وجود و صرف وجود است نه آنكه وجود عارض بر او شده باشد و براى وجود محض فرض عدم محال است ، زيرا عدم نقيض وجود است و هرگاه عدم براى وجود فرض شود اجتماع نقيضين لازم آيد و اجتماع نقيضين باطل است ( چنانچه در مقدمه اين مطلب بيان شد ) . دوم - آنكه چون ثابت شد خداوند واجب الوجود است اگر نيستى چه در سابق و چه در لاحق براى او فرض شود از واجب الوجود بممكن الوجودى برگشت مينمايد و اين محال است ، براى اينكه وجود واجب ذاتى است و وجود ذاتى محال است بوجود عرضى و ظلى تبديل شود . سوم - آنكه اگر بنا شود براى هستى او ابتداء يا انتهائى باشد محتاج به هستى و هستى دهنده خواهد بود براى اينكه نيست نميتواند به خودى خود هست شود يا هستى دهد و باصطلاح فاقد شيئى نميتواند معطى شيئى باشد . نيستى علت هستى نشود * هست بايد كه شود علت هست هفتم از صفات ثبوتيه تكلم است : در معنى كلام و تعريف تكلم و نحوه صدور آن از حقتعالى بين متكلمين اختلاف و گفتگو حاصل شد ، و چون اولين بحث و گفتگوى آنها در اين مطلب بود لذا اين فن ( اصول دين ) را علم كلام ناميدند . اشاعره ( پيروان ابو الحسن اشعرى ) گفتند مراد از كلام ، كلام نفسى ( معنوى ) است كه از آن بالفاظ و عبارات مختلف تعبير مىشود و تكلم را معنائى زائد و