يكى قاعده دفع ضرر محتمل و ديگر قاعده شكر منعم . بيان قاعده اول اين ستكه هرگاه انسان احتمال ضررى از مجهول ماندن چيزى براى خود بدهد عقل حكم مىكند تا كنجكاوى نكند و از ضرر مطمئن نشود آرام نگيرد چنانچه اگر احتمال دهد در كاسه شربتى سمى باشد كه بمحض خوردن او را ميكشد به حكم عقل تا تحقيق نكند و مطمئن نشود به خوردن آن مبادرت ننمايد و همچنين اگر احتمال دهد در جامه خواب او جانور موذى كشنده‌ايست كه به مجرد خوابيدن او را گزيده و هلاك مىكند ممكن نيست خواب راحت نمايد تا اطمينان پيدا كند كه جانورى در جامه خواب او نيست و يا اگر هست در صدد دفع آن برآيد ، البته از گفتار اينهمه پيغمبران و جانشينان آنها و علما و متدينين كه مدعى هستند از براى اين عالم خدائى است و اين خدا را پيغمبرانى است كه از طرف او دستورات براى مردم آورده‌اند و هر كه اين خدا و فرستادگان او را شناخت و بدستورات او عمل نمود . در عالم ديگرى كه پس از اين عالم است نعمتهاى گوناگون و آسايش بدون زحمت براى او خواهد بود و هر كه خدا و فرستادگان او را نشناخت و بدستورات او عمل نكرد نه تنها اين منافع را از دست داده ، بلكه گرفتار عذاب‌هاى سخت و هميشگى در آن عالم خواهد بود ، اگر قطع يا مظنه حاصل نشود احتمال صدق داده مىشود ، لذا عقل حكم مىكند با وجود اين احتمال كه مسامحه در اين امر موجب عذاب دائم گردد بر انسان لازم است تحقيق و كنجكاوى نمايد تا اگر راست است بدان عمل نمايد و اگر دروغ است بدون اضطراب خاطر باستراحت زندگى كند . و بيان قاعده دوم اينست كه عقل حكم مىكند هرگاه كسى احسانى درباره انسان بنمايد لازم است سپاسگزارى كند و شكر احسان وى را بجاى آورد و اگر شكرگزارى ننمود خردمندان او را مذمت كنند و خوف زوال آن نعم و عدم ايصال نعم ديگر ميرود . مخصوصا اگر احسان او در شدت احتياج باشد و پيداست يك مقدار نعمتهائى متوجه انسان است كه تحصيل آن از قدرت و