آن « 1 » « مكة خير بلاد اللَّه » است « 2 » ودر روايتي « احبّ ارض اللَّه إلى اللَّه » ونيز استدلال كرده‌اند به زيادتى ثواب وتضاعف [ 7 - آ ] أو در مكّه بر افضليّت مكة بر مدينه واين مذهب أبو حنيفة وشافعي است . اما صاحب تاريخ مدينه : سيد على سمهودى - رحمة اللَّه عليه - به هر دو جواب مىگويد از حديث بر آن وجه كه حمل مىكند حكم خير بلاد اللَّه را بر آنكه پيش از ثبوت فضل مدينه بود به اظهار دين وافتتاح بلاد از آن منبع ايمان ويقين را ، « 3 » امّا بعد از دعاى آن حضرت ، يعنى ساكن گردان مرا در زمينى كه دوستر است نزد حق - سبحانه - أجابت نموده در مدينهء پرسكينه ، ساكن گردانيد واز آنجا بركت وظهور ايمان را به همه جا رسانيد . پس مدينه أفضل شد ومكّه مفضول گشت وتأييد مىكند اين توجيه را به آنكه در بعضي طرق اين حديث آمده كه آن حضرت - صلى اللَّه عليه وآله وسلم - اين سخن را در وقتي گفتند كه بر عزيمت هجرت بر راحله سوار بودند . از استدلال به زيادتى تَضاعُف ثواب در مكّه بر اين وجه جواب مىگويد كه زيادتى تَضاعُف ثواب دلالت نمىكند بر افضليّت . چنان كه در حق متوجّه عرفات أفضل آن است كه پنج وقت نماز را در منى بگزارد با وجود عدم تَضاعُف ثواب در آنجا وچنان كه اداى سنّت در خانه أفضل است از اداى أو در مسجدالحرام با وجود تَضاعُف ثواب سنت در آنجا به مذهب شافعي ولهذا عمر قائل است به مزيد تَضاعُف ثواب در مكّه وبه افضليّت مدينه وغايت ما يلزم آن است كه گاه مفضول را مزّيتى مىباشد بر أفضل چنان كه مُقدّر است نزد أهل علم . امام مالك را پرسيدند كه أقامت نمودن در كدام يكى از مكة ومدينه دوست‌تر است نزد تو ؟ گفت : مدينه « 4 » وچگونه چنين نباشد كه در مدينه هيچ « 5 » راهى نيست الّا آنكه رسول - صلى اللَّه عليه وآله وسلم - در آن راه رفته وجبرئيل - عليه‌السّلام - بر وى نازل مىشده

--> ( 1 ) - ل : مودّت . ( 2 ) - ل وم : ندارد . ( 3 ) - م : ندارد . ( 4 ) - ل : ندارد . ( 5 ) - م : ندارد .