كسى را از آن بطون آگاهى نيست و آن معانى را مس نمى كند مگر كسانى كه از حدثهاى معنوى و اخلاق پست و بد ، پاك و پاكيزه بوده و با فضايل علمي و عملى آراسته باشند و هر كس به هر مقدار كه منزه‌تر و مقدس تر است تجلى قرآن بر أو بيشتر و حّظ و نصيبش از حقايق قرآن فراوان تر خواهد بود ، همچنين است كتابهاى تكوينى الهى چه كتابهاى انفسى و چه كتابهاى آفاقى ، و اين دو كتاب تدوينى و تكوينى از اين جهت كاملا مانند يكديگرند . پس از براي كتابهاى تكوينى نيز هفت بطن و يا هفتاد بطن است كه تأويل و تفسير آنها را كسى نمى داند مگر افرادى كه از كثافتهاى عالم طبع و حدث هاى آن منزه باشند و آنها را لمس نمى كند مگر پاكيزگان ، زيرا آنها نيز از نزد پروردگار رحيم نازل شده‌اند . پس اى مسكين ، در راه پروردگارت مجاهده كن و دل خود را پاك گردان و از تسلط شيطان بيرون شو و كتاب پروردگارت را قرائت كن و بالا برو ، و آن را با تفكر و تأمل بخوان و در قشر و ظاهر آن متوقف مباش و خيال مكن كه كتاب آسمانى و قرآن نازل شدهء ربّانى بجز اين قشر و صورت نيست ، چه آنكه بر صورت توقف كردن و در عالم ظاهر معتكف شدن و به مغز و باطن تجاوز نكردن ، مرگ است و هلاكت و أصل ريشه‌هاى جهالتها و سنگ اساسى انكار نبوتها و ولايتهاست ، زيرا نخستين كسى كه خود در مرحلهء ظاهر ايستاد و چشم دلش از حّظ باطن كور شد شيطان لعين بود ، چون ظاهر آدم عليه السّلام را ديد و امر بر أو مشتبه شده و گفت : « مرا از آتش آفريدى و أو را از گل ، و من از أو بهترم چون آتش از گل بهتر است . » و نفهميد كه باطن آدم را درك نكردن و فقط به ظاهرش نگاه كردن بدون آنكه مقام نورانيت و