يكديگرند در وعاء ذهن ملائم همديگرند ، و اشيايى كه در نشأهء اولى با يكديگر اختلاف دارند در نشأهء آخرت با هم متفق اند . همهء اين ها به آن جهت است كه ظرفها هر چه به عالم وحدت و بساطت نزديكتر باشند وسعتشان بيشتر خواهد بود . در عالم آخرت تزاحم كثرات نيست از يكى از مشايخ ارباب معرفت ( رضوان اللّه عليه ) شنيدم كه مى فرمود : « جرعهء آبى كه در بهشت نوشيده مىشود همهء لذتها را داراست ، از لذتهايى كه به گوش درك مىشود مانند انواع موسيقى و آهنگهاى دلنشين ، و لذتهايى كه با چشم درك مىشود از ديدن صورتهاى زيبا و ساير رنگها و شكل ها ، و بقيهء حواس نيز به همين قسم بهره‌مند مى شوند و لذت مى برند ، حتى شهوت مقاربت و همبستر شدن نيز در نوشيدن آب احساس مىشود ، به طورى كه هر يك از اين لذتها به طور جداگانه‌اى درك مىشود » . و از يكى از اهل نظر ( رحمة اللّه عليه ) شنيدم كه مى گفت : « مقتضاى اينكه ملكات در نشأهء آخرت مجسم شود و بروز نمايد آن است كه بعضى از مردم به صورتهاى گوناگون محشور مى شوند و در عين حال كه مثلا به صورت خوك است به صورت موش و سگ نيز هست » . و پيداست كه اين أمور به واسطهء آن است كه ظرف وجود به واسطهء نزديك بودنش به عالم وحدت و تجرد ، و منزه بودنش از تزاحم عالم طبيعت و هيولى ، وسعت بيشترى را داراست .