اثر رواج سكه‌هاى ضرب‌شده در روم در بازار اسلام ايجاد شده ، و باعث جرأت پادشاه روم بر تهديد و خوار كردن مسلمانان گرديده بود به امام سجاد عليه السّلام متوسل شده و از آن حضرت طلب يارى كرد . * تقدير چنان بود كه پس از شهادت پدر ، مسئوليت رهبرى روحى جامعه به امام سجاد عليه السّلام برسد ، آن حضرت در نيمه دوم قرن اول هجرى به انجام چنين مسئوليتى همت گماشت ، برهه‌اى كه از حساسترين دوران‌هاى تاريخ اسلام در آن زمان بود در آن سالها جامعه هنوز تحت تأثير موج عظيم فتوحات اسلامى بود ، موجى كه با عظمت معنوى و حماسه‌هاى نظامى و اعتقادى خود تخت‌وتاج قدرتهاى مسلط آن عصر چون كسرى و قيصر را متزلزل ساخته و ملت‌هاى مختلفى را با سرزمينهاى پهناور به اين دولت و دين جديد ملحق كرده بود ، فتوحاتى كه در طول پنجاه سال مسلمانان را بر قسمت اعظم دنياى متمدن آن روزگار حاكم ساخته بود . * امت اسلام در روزگار امام سجاد عليه السّلام با دو خطر عمده مواجه بودند : خطر اول [ گشوده شدن مرزهاى فرهنگى جامعه اسلامى به روى فرهنگ‌هاى گوناگون ] اولين خطرى كه جامعه اسلامى را تهديد مىكرد گشوده شدن مرزهاى فرهنگى جامعه اسلامى به روى فرهنگ‌هاى گوناگونى بود كه از سرزمين‌هاى فتح‌شده به سوى جامعه اسلامى سرازير شده و ممكن بود ذوب شدن و از دست دادن اصالت امت اسلام را در پى داشته باشد ، چنين عصرى نياز مبرمى به يك حركت علمى داشت تا اصالت فكرى و شخصيت ممتاز تشريعى امت اسلام را كه برگرفته از قرآن و سنت بود در برابر فرهنگ‌هاى نوظهور تحكيم و تأييد كرده و با كاشتن بذر اجتهاد شخصيت امت اسلام را اصالت بخشد .