اسرا دوغان / مهرى آريانفر
39
حج گزارى ايرانيان به روايت اسناد عثمانى و قاجارى ( فارسى )
2 . اهداى شمعدان به مرقد نبوى سال گذشته از طرف فرمانفرماى ممالك ايران ، شاه جمعنوان ، سامىمرتبت و منقبت ، يك شمامه « 1 » مرصع به بقعه جناب سرور كائنات و مفخر موجودات حضرت خيرالورى محمد مصطفى - عليه اكمل الصلاة - و الزكيات با وساطت محمود آغاى جبهدار آورده شد . لكن مشاراليه كه از طرف شاه همايون براى اين خصوص اعزام شدند ، هنوز از بعد از ورود به عثمانى منتظر امر شريف من بودند و شمامه مذكوره در محلش قرار نگرفته است . محمودآغا مؤمىاليه كه بازگشته ، آن را به همراه خود نبرده و در مدينه منوره باقى مانده است . اين موضوع به سمع همايون القاء شده است . مبنى بر مصافات قديمه « 2 » و موالات مستدعيه « 3 » كه منعقد در بين حضرت شاه والاجاه است ، رد شمامه مذكوره ، مناسب ديده نشده است . براى قرار دادن آن در محلش اذن شريف همايون شريف درخواست مىشود . انشاءالله تعالى در اين سنه مباركه شمامه مذكوره با لوازم تعظيم اكمل و اتمم به همراه امير صره قوافلِ حجاجِ هدايتمنهاج ، زيده مجده در محل مناسب در روضه مطهره رسول اكرم قرار داده خواهد شد . در اين باب ، فرمان عالىشأن من صادر شده . فرمودم كه . فى اوايل سال 1118 [ ق ] . Cevdet Hariciye 6430 / 365809 تاريخ : فى اوايل سنه 1118 3 . غارت اموال حجاج ايرانى [ با ] اين بىچارهها براى طواف بيتالله الحرام از وطن اصلىمان عزيمت كرديم تا كه به روان [ كه ] سرحد ولايت عجم است رسيديم . چون در سالهاى گذشته بيگلربيگى « 4 » قارص « 5 » ، بيگ كاغذمان ، بيگ قلعه حسن ، و والى ارزروم ، بيگهاى ماما خاتون ،
--> ( 1 ) . شمعدان ؛ چراغدان . ( 2 ) . پيوند ديرين ؛ پيمان دوستى قديمى . ( 3 ) . طلب دوستى ؛ صلحخواهى . ( 4 ) . امير ؛ حاكم ؛ رئيس كل . ( 5 ) . ( به تركى : كارس ) شهرى در شمال شرقى تركيه و مركز استانى به همين نام .