و مقيد به وقت مىكند مثلا مىفرمايد : صم يوم الجمعه ، « اقم الصلاة لدلوك الشمس الى غسق الليل » مطلوب واحد در كار است و آن عبارتست از صوم مقيد به اين وقت ، صلوة مقيد به آن وقت و . . . ؟ يا تعدّد مطلوب در كار است ؟ گروهى برآنند كه متبادر به ذهن وحدت مطلوب است يعنى مجموع قيد و مقيد معا يك مطلوب هستند كه اگر هردو حاصل شد مطلوب ايجاد شده و اگر قيد رفت يعنى وقت سپرى شد مقيد هم مىرود و ديگر ذات العمل جداگانه در خارج وقت مطلوب نيست . بنابراين وجوب قضاء در خارج وقت به امر جديد خواهد بود نه على القاعده آنگاه هركجا دليل بر وجوب قضاء داشتيم فهو المطلوب يعنى حكم به وجوب مىكنيم و الّا فلا . و گروهى برآنند كه تعدّد مطلوب در كار است يعنى : اصل طبيعت و ماهيت صوم و صلوة جداگانه و مستقلا مطلوب است و بودن آن در اين وقت معين هم جداگانه مطلوب است در نتيجه اگر عمل را در همان وقت اتيان كرديم هردو مطلوب باهم حاصل شده و اگر در آن وقت اتيان نشد البتّه مطلوب دوّم فوت شد ولى مطلوب اوّل به قوت خود باقى است و بايد طبيعت را در خارج ايجاد كنيم بنابراين وجوب قضا يعنى انجام عمل در خارج آن وقت معيّن تابع اداء بوده و از همان امر اوّل دانسته مىشود و نيازى به امر جديد نيست و بلكه اصلا قضاء به معناى مصطلح آن صدق نمىكند . با حفظ اين مقدّمه مصنف مىفرمايد : در باب اقل و اكثر و شك در تكليف زائد مثل صد نماز يا بيشتر گاهى فوت فريضه در اثر عواملى از قبيل غفلت ،