تيمم واجب مشروط است . اما از فتواى اصحاب به اين معنى پى مىبريم كه مطلق القدرة معتبر است ، نه اينكه قدرت خاص معتبر باشد . همچنين زن مستحاضه قبل از آنكه فجر داخل شود بايستى غسل كند ، تا هنگام فجر وى متطهرا وارد شود . با اينكه هنوز وجوب نيامده است ، ملاك غسل چيست ؟ در اينجا هم مىفرمايند ملاك قدرت عقلى است ؛ يعنى لازم است كه مقدمات وجوب را موجود نمايد و كارى كند كه وقتى فجر وارد مىشود متطهرا باشد و البته اين تمكن حاصل نمىشود ، مگر آنكه شخص قبل از فجر غسل را انجام داده باشد . 2 ) ملاكات وجوب تعلم احكام و قوانين و نحوهء اين وجوب و مسألهء استحقاق عقاب در صورت ترك تعلم احكام در اين قسمت نيز به هريك از مطالب مذكور در عنوان مبحث جداگانه مىپردازيم : الف . نخست بايد ديد آيا ملاك وجوب تعلم احكام شرعية و قوانين مدونة مقدمات مفوته است يا وجوب آن به نحو ديگرى است و يا بايد قائل به تفصيل شد و گفت در برخى از موارد به ملاك مقدمات مفوته است و در بعضى موارد به ملاك حكم عقل . مرحوم ميرزاى نائينى ( ره ) مىفرمايند كه مناط وجوب تعلم احكام ، اعم از احكام شرعية و قوانين مدونة ، وجوب مقدسات مفوته نيست - با اين استدلال كه با توجه به قاعدهء اشتراك كه احكام را مشترك ميان عالم و جاهل مىداند ، جهل