شمس الدين حافظ

624

ديوان كامل و جامع هديه حافظ ( فارسى )

540 - « گر زنده‌دلى » ساقى اگرت هواست با مِى * جز باده ميار پيش ما هِى سجاده و خرقه در خرابات * به فروش و بيار جرعه‌اى مِى گر زنده‌دلى شنو ز مَستان * در گلشن جان نداى يا حَىّ با درد درآ به سوى درمان * كونين نگر به عشق لا شى اسرار دلست در ره عشق * آواز رباب و نالهء نِى يك مُفلس پاك در ره عشق * بهتر ز هزار حاتمِ طى سلطان‌صفت آن بت پرى روى * مىآيد و خَلقِ شهر در پى مردم نگران به روى خوبش * وز شرم گرفته عارضش خوى حافظ ز غم تو چند نالد * آخر دلِ من شكسته تا كى * توضيحات : معنى بيت ( 1 و 2 ) ( آگاه باش ، اى ساقى ! اگر علاقه به شراب دارى براى ما جز شراب چيز ديگرى ميار ، سجاده را در خرابات به فروش و جرعه‌اى شراب بياور ) معنى بيت ( 3 و 4 ) ( اگر زنده‌دلى در گلشن جان ، از عاشقان نداى يا حىّ يا قيوم بشنو و با درد بسوى درمان بيا و اگر در طالب درمانى ، درد را پيدا كن آنگاه خواهى ديد هردو عالم نسبت به عشق هيچ است ) معنى بيت ( 5 و 6 ) ( در طريق عشق آواز رباب و نالهء نى همان اسرار دل است و از اسرار دل خبر مىدهد ، يك مفلس پاك در راه عشق كه حقيقتا عاشق است از هزار بخشنده مانند حاتم طايى بهتر است ) معنى بيت ( 7 و 8 ) ( آن بت زيباروى مانند شاه مىآيد و مردم شهر به دنبالش هستند ، خلق عالم بر روى زيبايى او نگاه مىكنند اما او عرق شرم بر چهره پوشانده است ) معنى بيت ( 9 ) ( تا چه موقع حافظ از غم عشق تو بسوزد و بنالد و تا چه موقع دلم از دست تو اى معشوق شكسته باشد ) . * ترجمه : * نتيجه تفأل : 1 - اگر علاقه به اجراى اين نيّت دارى ، براى شما جز توجه و درايت و كوشش راهى ديگر نمىباشد پس ريا و تزوير را كنار بگذار و عملا وارد ميدان بشو و دست از ترديد بردار . 2 - اگر طالب درمان هستى اول درد را پيدا كن زيرا در طريق عشق ، آواز رباب و نالهء نى همان اسرار دل مىباشد چون يك مفلس پاك در ره عشق از هزار غنى ناپاك بهتر است . خجالت ندارد ، عاشق شدن گناه نيست تا كى مىخواهى رنج و درد را تحمل كنى . 3 - از اين سفر صرف‌نظر كن زيرا اينجا براى شما بهتر مىباشد وصل گل و محبوب به زودى برايت حاصل مىشود . شيرين‌زبانى شما نزد خاص و عام زبانزد است پس دل پاك خود را به هر شوخ و شنگى ندهيد ، شانس به در خانه‌ات آمده ، توجه داشته باش كه با انديشه و فكر و مشورت عمل كنى . براى رسيدن به مقصود بيش از حد در فكر نقشه هستى ، درحالىكه سخن و آواز و كلام تو نافذ است نيازى به اين كارها نمىباشد . 4 - سه فرزند در طالع دارى كه دومى بسيار موفق خواهد بود . از زندگى بهره بگير و بيش از اين در فكر ثروت و تكاثر آن نباش كه از آينده كسى خبر ندارد اگر به اطراف خود خوب توجه كنى متوجّه خواهى شد كه آدم موفقى هستى اما خود متوجه نيستى و مرتب شكايت دارى ، بدانكه كفر نعمت ، نعمت را كم مىكند . رنگ برازندهء جناب‌عالى سرمه‌اى ، مشكى و سفيد است كه بر وقار و سنگينى و لطافت شما مىافزايد و شما را شاخص هر محفل و مجلس مىكند . 5 - يكى قصد فريب خانوادهء شما را دارد ، مواظب باشيد . 6 - پدر يا همسر شما در معامله‌اى سود مىبرد ولى بايد مراقب رقيب باشد . 7 - از او زياد خرده نگيريد زيرا پشيمان مىشود اگرچه وضع او از نظر مالى زياد خوب نيست ولى انسان وارسته‌اى مىباشد .