شمس الدين حافظ
522
ديوان كامل و جامع هديه حافظ ( فارسى )
438 - « چشم پرخمار » اى روى ماه منظرِ تو نوبهارِ حُسن * خال و خطِ تو مركزِ لطف و مدارِ حُسن در چشمِ پرخمار تو پنهان فنونِ سِحْر * در زلفِ بىقرار تو پيدا قرارِ حسن ماهى نتافت همچو تو از برجِ نيكويى * سروى نخاست چون قَدَت از جويبارِ حسن خرّم شد از ملاحتِ تو عهدِ دلبرى * فرّخ شد از لطافتِ تو روزگارِ حسن از دامِ زلف و دانهء خال تو در جهان * يك مرغِ دل نماند نگشته شكارِ حسن دايم به لطف طبع فلك از ميانِ جان * مىپرورد به نازِ ترا در كنارِ حسن گِرد لبت بنفشه از آن تازه و تَرست * كآبِ حيات مىخورد از چشمهسارِ حسن حافظ طمع بريد كه بيند نظيرِ تو * ديّار نيست جز رخت اندر ديارِ حسن * توضيحات : معنى بيت ( 1 ) ( اى كسى كه چهرهات منظرهء زيباى ماه را به ياد مىآورد و بهار زيبايى جهان است خال سياه چهرهء تو مركز دايره زيبايى و سبزه چهرهء تو محيط اين دايره مىباشد - همه وجود تو لطيف و زيبايى محض است ) معنى بيت ( 2 ) ( در چشم خمارآلود تو معجزهء جادوگرى است و گيسوى زيباى تو قرارگاه زيبايى است ) برج نيكويى ( برج آسمان زيبايى ) نخاست ( بلند نشد - قيام نكرد ) ملاحت ( زيبايى ) معنى بيت ( 3 ) ( از آسمان زيبايى ، ماهى مانند تو طلوع نكرد و از جويبار حسن ، مانند قد رعناى تو ؛ سروى قيام نكرد ) معنى بيت ( 4 ) ( زمان دلبرى از ملاحت و زيبايى تو رونق گرفت و شاد شد و دوران خوبى و زيبايى از لطافت تو مبارك شد ) معنى بيت ( 8 ) ( حافظ اميد ندارد كه ديگر كسى به مانند جمال تو پيدا كند ، زيرا جز روى دلگشاى تو در سرزمين زيبايى چهرهاى وجود ندارد ) * ترجمه : * نتيجهء تفأل : 1 - خواجه در بيتهاى 5 و 6 و 7 به ترتيب فرمايد : ( هر دلى كه در عالم است از بند گيسو و دانهء خال تو رهايى ندارد و صيد جمال تو شد ) ( روزگار مرتبا از صميم قلب و با مهربانى تو را در آغوش زيبايى خدادادى پرورش مىدهد ) ( بر اطراف لبان زيباى تو بنفشه است و خط سبزت از آن جهت خرم و باطراوت مىباشد كه آب نوشين بقا از جويبار بوستان زيبايى تو مىنوشد ) . حافظ شما را زيبا توصيف كرده است ! 2 - شما انسانى منحصر به فرد مىباشيد و خداوند حسن ظاهرى و باطنى را در وجودتان قرار داده است ، پس ناله و گله داشتن ، ناشكرى محض مىباشد ، بر خداوند توكل كن و با سرعت و دقت تلاش كنيد كه موفقيت در چند قدمى جنابعالى است . 3 - به شما مژده مىدهم : مقام بزرگى پيدا مىكنيد ، بهطورىكه بر عدهاى حكومت خواهيد كرد و همه شما را دوست خواهند داشت و سخنان جنابعالى را از جان و دل خواهند شنيد و به كار خواهند بست و عدهاى از پرتو فعاليت شما به آسودگى زندگى خواهند كرد و دعاگوى شما خواهند بود ، اين نيت برآورده مىشود جاى هيچگونه نگرانى وجود ندارد پس ترديد را از دل خارج سازيد و بر خداوند توكل داشته باشيد . 4 - فرزندم ، « تنهايى » گاه محصول نقص است و گاه كمال ، آنان كه بر اثر نقص درونى ، هيچكس را به رسميت نمىشناسند ، « تنها » مىشوند و نيز آنان كه در اوج « تنهايى » خدا را در هستى به رسميت مىشناسند تنها مىشوند ولى تنهايى را درك نمىكنند و انسانهاى موفقى هستند كه خورشيد به آنها هر بامدادان سلام مىكند . 5 - از طريق امواج و اينترنت و ماهواره خبرهاى خوشى دريافت مىكنيد ، مبارك است .