شمس الدين حافظ
516
ديوان كامل و جامع هديه حافظ ( فارسى )
432 - « هندوى زلف بتى » من كه از آتشِ دل چون خُم مى در جوشم * مُهر بر لب زده خون مىخورم و خاموشم قصدِ جانست طمع در لبِ جانان كردن * تو مرا بين كه درين كار به جان مىكوشم من كى آزاد شوم از غمِ دل چون هردم * هندوى زلفِ بتى حلقه كند در گوشم حاشَ لِله كه نيَم معتقدِ طاعت خويش * اينقَدَر هست كه گهگه قدحى مىنوشم هست اميدم كه علىرغم عدو روزِ جزا * فيضِ عفوش ننهد بارِ گنه بر دوشم پدرم روضهء رضوان به دو گندم بفروخت * من چرا ملكِ جهان را به جوى نفروشم خرقهپوشىِّ من از غايتِ ديندارى نيست * پردهاى بر سر صد عيبِ نهان مىپوشم من كه خواهم كه ننوشم بجز از راوَقِ خم * چه كنم گر سخنِ پيرِ مغان ننيوشم گر از اين دست زند مطربِ مجلس رهِ عشق * شعرِ حافظ ببرد وقتِ سماع از هوشم * توضيحات : مهر بر لب ( خاموش ) آتش دل ( سوز عشق ) قصد جان ( قصد هلاكت ) طمع ( آرزو ) در اين كار ( در كشتن خود ) به جان ( از دل و جان ) هندوى زلف بتى ( گيسوى سياه دلرباى يار زيبا ) حلقه كند در گوشم ( مرا اسير حلقه به گوش كرده است ) حاش لله ( شبه جمله - دور باد ) نيم ( نيستم ) علىرغم ( بر خلاف ميل ) عدو ( دشمن ) روز جزا ( روز قيامت ) فيض ( بخشش ) ننهد بار گنه ( بار گناهم را بردارد و ببخشد ) روضهء رضوان ( باغ بهشت ) پدر ( حضرت آدم آرايهء تلميح ) خرقه ( لباس زاهدانه ) غايت ( نهايت ) راوق ( كاسه شراب صاف ) ننيوشم ( نشنوم - نپذيرم ) از اين دست ( اينگونه ) مطرب ( نوازنده ) سماع ( دستافشانى صوفيانه ) . * ترجمه : * نتيجه تفأل : 1 - لسان الغيب در بيتهاى 1 و 2 فرمايد : ( من كه از سوز پنهانى عشق مانند خم شراب در جوش و خروش هستم اما مهر خاموشى بر لب دارم و در دل خون مىخورم اما دم برنمىآورم ) ( آرزوى لب محبوب داشتن در حقيقت هلاكت است ، تو به من توجه كن كه چگونه من در هلاكت خود اصرار دارم و لب محبوب را مىخواهم ) خود تفسير كنيد . 2 - در زندگى زياد به خود سخت مىگيريد و از كوچكترين موضوع و كارى ناراحت مىشويد ، درحالىكه دنيا ارزش آن را ندارد كه اين اندازه غم و رنج به خود راه دهيد ، قدرى توجه كنيد كه از پارسال تا امسال چقدر از نزديكان شما به رحمت خدا رفتهاند . 3 - اين نيت با صبر و استقامت قابل اجراست اما زمان مىخواهد و تعجيل آن را خراب خواهد كرد . بگوييد : در اينترنت و از طريق امواج به دنبال چاره و پيدا كردن آن نباشيد ، صبر كنيد به زودى حاصل مىشود به شرط آنكه به قول معروف از هول حليم در ديگ نيفتيد . 4 - كسى به شما نارو زده است به زودى به سزاى عمل خود مىرسد ، شما بر خدا توكل كنيد و در كارهاى خير كوشا باشيد . 5 - توجه كافى به پدر و مادر و همسر داشته باشيد كه آنها سخت شما را دوست دارند اما حسودان موجب ناراحتى مىشوند پس راز دل خود را با هركسى در ميان مگذاريد . 6 - فرزندم ، وقتى از « حقيقت » دوريم ، ناچيزش مىانگاريم ، چون از ستارگان دوريم « كوچك » به نظر مىرسند اگر به آنها نزديك شويم از خورشيد هم بزرگتر و درخشانتر به نظر مىآيند حقيقت همچنين حالتى دارد ، بنابراين شايسته نيست از آن فرار كنيد . 7 - رنگ زرد يا ليمويى برازندهء جنابعالى است زيرا وسعت ديد و ذهن را در همهء امور به ويژه تحصيل علم و آگاهى زياد مىكند و ديد مثبت و خوشبينى را در شما زنده مىكند تا نسبت به اطرافيان به ويژه آنكه شما را دوست دارد ، مهربانتر باشيد .