شمس الدين حافظ

488

ديوان كامل و جامع هديه حافظ ( فارسى )

404 - « بزم صوفيان » صوفى بيا كه جامهء سالوس بركشيم * وين نقشِ زَرق را خطِ بُطلان به سركشيم نذر و فتوحِ صومعه در وجهِ مِى نهيم * دلقِ ريا به آبِ خرابات بركشيم سرّ قضا كه در تُتُقِ غيب منزويست * مستانه‌اش نقاب ز رخسار بركشيم بيرون جهيم سرخوش و از بزم صوفيان * غارت كنيم باده و شاهد به بركشيم عشرت كنيم ورنه به حسرت كشندمان * روزى كه رختِ جان به جهانى دگر كشيم كو عشوه‌اى ز ابروى او تا چو ماهِ نُو * گوىِ سپهر در خَمِ چوگانِ زر كشيم فردا اگرنه روضهء رضوان به ما دهند * غِلمان ز غُرفه ، حور ز جنّت به دَر كشيم حافظ نَه حدِّ ماست ، چنين لافها زدن * پاى از گليمِ خويش چرا بيشتر كشيم * توضيحات : جامه سالوس ( لباس ريا و تزوير ) بيا ( شتاب كن ) بركشيم ( از تن بيرون بياوريم ) وين نقش ( و بر اين نشان ) زرق ( ريا ) خط بطلان ( خط نابودى ) به سر كشيم ( بكشيم - نابود و محو كنيم ) فتوح ( نذر مخصوص صوفيان ) تتق غيب ( پرده غيب ) سرّ قضا ( شاهد راز الهى ) مستانه ( در شور و مستى ) سرخوش ( مست ) بيرون جهيم ( بيرون مىدويم ) بزم صوفيان ( عشرتكده درويشان ) غارت ( تاراج ) باده ( شراب ) شاهد ( محبوب - زيباروى ) عشرت كنيم ( خوش بگذرانيم ) ورنه ( و اگرنه - انجام ندادن ) رخت جان به جهان دگر ( مردن ) روضهء رضوان ( دربان باغ بهشت ) غلمان ( جمع غلام - خدمتكاران بهشت ) غرفه ( قصر بهشت ) حور ( فرشته ) جنت ( بهشت ) به در كشيم ( بيرون مىكنيم ) نه حد ماست ( تجاوز از حد خويش است ) معنى بيت ( 2 ) ( نذر و صدقه‌هايى كه به صومعه‌مان مىآيد تماما در بهاى شراب صرف مىكنيم و لباس ريا را با آب ميخانه پاك مىكنيم ) معنى بيت ( 6 ) ( جلوه و كرشمه‌اى از ابروى محبوب كجاست تا با ديدار آن هلال‌وار گوى فلك را در خم چوگانى زرين بگيريم ) . * ترجمه : * نتيجه تفأل : 1 - خواجه در بيتهاى 1 و 3 و 4 فرمايد : ( اى درويش ، بشتاب تا لباس ريا و فريب را از تن بيرون كنيم و بر اين نشان نيرنگ و ظاهرسازى خط نابودى كشيده ، آن را محو كنيم ) ( در شور و مستى از چهره شاهد راز الهى كه در پرده غيب است روبند برداريم ) ( مستانه خارج مىشويم و از عشرتكدهء صوفيان شراب به تاراج مىبريم و شاهد بزم را در آغوش مىفشاريم ) خود تفسير كنيد . 2 - در انجام كارى تعجيل داريد ، اين تعجيل به صلاح شما نمىباشد و بسيار بجاست ، از اين فكر درگذريد كه حتما به زيان خانوادهء شما مىباشد زيرا موقعيت بسيار بهترى در آيندهء شما رقم خواهد خورد كه فردا از انجام امروز غبطه مىخوريد . 3 - فريب چرب‌زبانى را نخوريد كه دامها و حيله‌ها در پى دارد و اصولا وى طبق برنامه خاص و از پيش طرح‌ريزى شده ، وارد شده است ، وقتى فردا متوجه عدم اجراى برنامه‌هايش باشد ، شما دچار عظيم‌ترين ناراحتيها خواهيد بود ، پس عاقلانه است از اين انديشه صرفنظر كنيد . 4 - اگر مطالباتى داريد ، فعلا صرف‌نظر كنيد كه موقعيت ندارد ، اگر مسافرتى در پيش داريد برويد و دعا كنيد ، اگر پست و مقامى در نظر داريد چند هفته‌اى آن را به تأخير اندازيد . 5 - بايد بگويم هركس حق را نفهمد ، جاهل‌ترين انسانهاست و كسى كه حق را بفهمد ولى انكار كند ، جنايتكارترين انسانهاست . 6 - از دست دادن وقت ، پشيمانى به بار مىآورد پس بر احساسات خود غلبه كنيد ، عنان كار خود را در اين نيت به دست عقل و تدبير و كياست بدهيد ، بمراتب به نفع جناب‌عالى و خانوادهء شماست .