شمس الدين حافظ

478

ديوان كامل و جامع هديه حافظ ( فارسى )

394 - « دل تنگ » ديده دريا كنم و صبر به صحرا فكنم * واندرين كار ، دلِ خويش به دريا فكنم از دل تنگِ گنهكار برآرم آهى * كاتش اندر گنهِ آدم و حوّا فكنم خورده‌ام تيرِ فلك ، باده بده تا سرمست * عقده در بندِ كمر تركشِ جوزا فكنم جرعهء جام برين تختِ روان افشانم * غلغلِ چنگِ درين گنبدِ مينا فكنم مايهء خوشدلى آنجاست كه دلدار آنجاست * مىكنم جهد كه خود را مگر آنجا فكنم بند بُرقع بگشا ، اى مه خورشيد كلاه * تا چو زلفت سرِ سودازده در پا فكنم حافظا ! تكيه بر ايّام چو سهو است و خطا * من چرا عشرت امروز ، به فردا فكنم * توضيحات : ديده ( چشم ) دريا كنم ( گريه بسيار كنم ) به صحرا فكنم ( به دور مىاندازم ) در اين كار ( كار عشق و مهرورزى ) به دريا فكنم ( دل به دريا مىزنم ، سر به رسوايى مىزنم ) دل گنهكار ( دل بىقرار و آرام ) كمر تركش ( كمان تير ) جوزا ( برابر برج خرداد كه شبيه دو كمان مىباشد ) تخت روان ( فلك گردان ) گنبد مينا ( مراد آسمان ) غلغل ( فرياد و سروصدا و بانگ و ناله ) عشرت ( خوشگذرانى ) معنى بيت ( 1 ) ( از بسيارى گريه ديده‌ام را دريا مىكنم و آن شكيبايى كه تاكنون كرده‌ام به رسوايى مىكشانم ) معنى بيت ( 2 ) ( از دل گنهكار بىصبر و بىقرارم آهى مىكشم كه نه تنها گناه خود بلكه گناه نافرمانى حضرت آدم و حوا را از فرمان خدا ، در آتش آه خود بسوزانم و بخشش و عفو خداوند را بوجود مىآورم ) معنى بيت ( 3 ) ( از كمان روزگار تير حادثه به من اصابت كرده است اينك مى به من بده تا از سرمستى در كمر بند جوزا گرهى بيندازم و او را از شمشير زدن بازدارم ) . * ترجمه : * نتيجه تفأل : 1 - لسان الغيب در بيتهاى 4 و 5 و 7 به ترتيب فرمايد : ( اى ساقى باده بده تا جرعه‌اى از قدح را به روى خاك بريزم و اين آسمان را هم پر از سر و صدا و فرياد و ناله چنگ نمايم ) ( سبب خوشدلى و خرمى جايى است كه دلدار باشد پس با سعى خود شايد بتوانم خود را به آنجا برسانم ) ( اى حافظ چون اعتماد به ايام نمىباشد و اشتباه و خطا وجود دارد پس عشرت و شادى امروز را چرا به فردا موكول كنم ) . 2 - از كردهء خود اظهار پشيمانى مىكنيد اما قادر نيستند به ديگران بگوييد ، اما بدانيد همه خطا مىكنند پس كسى برنده است كه از خطا و اشتباه خود براى آينده‌اش درس بگيرد و راه درست و منطقى را انتخاب كند . 3 - انسان باصفا و باصداقتى هستيد و در عين حال پاك‌دامن ، آفرين بر شما اين رويه را ادامه دهيد كه خداوند يار و ياور شماست از آينده نترسيد ، مصمم و با اراده گام برداريد كه آينده در دستان تواناى شماست . 4 - از سرزنش كردن ديگران بهره‌اى نصيب شما نمىشود بلكه بايد با سرعت عمل و دقت ، بر ديگران پيشى بگيريد . 5 - مسافرت را توصيه مىكنم ، بيمار حالش بهتر مىشود . از ناراحتى خارج مىشويد ، اندكى صبر و حوصله داشته باشيد . 6 - در آينده خوابى خواهيد ديد كه كسى سگى زيبا براى شما هديه آورده است ، نشانهء آن است كه بايد درون خود را كاوش كنيد تا تعادل روحى و اخلاقى به دست آوريد . با قلب مهربان خود محبوب همگان خواهيد شد . به يكى از مشاهد متبركه برويد ، دعا بخوانيد و نذر خود را ادا كنيد ، به زودى درهاى محبت به روى خانواده شما گشوده مىشود ، جاى نگرانى وجود ندارد . 7 - از طريق امواج پيامهاى زيادى را دريافت مىكنيد كه يكى از آنها موجب نشاط بيشتر و از ناراحتى شما مىكاهد .