شمس الدين حافظ
305
ديوان كامل و جامع هديه حافظ ( فارسى )
221 - « باغ سينه » صبا وقتِ سحر بويى ز زلفِ يار مىآورد * دلِ ديوانهء ما را به نو در كار مىآورد من آن شكلِ صنوبر را ز باغِ سينه بركندم * كه هر گل كز غمش بشكفت محنت بار مىآورد ز بيمِ غارتِ عشقش دل اندر خون رها كردم * ولى مىريخت خون و ره بدان هَنجار مىآورد فروغِ ماه مىديدم ز بامِ قصرِ او روشن * كه روى از شرمِ آن خورشيد در ديوار مىآورد به قولِ مطرب و ساقى برون رفتم گهوبىگه * كزان راهِ گران قاصد خبر دشوار مىآورد سراسر بخششِ جانان طريقِ لطف و احسان بود * اگر تسبيح مىفرمود و گر زنّار مىآورد عفَا اللّه چينِ ابرويش اگرچه ناتوانم كرد * به عشوه هم پيامى بر سرِ بيمار مىآورد عجب مىداشتم ديشب ز حافظ جام و پيمانه * ولى بحثى نمىكردم كه صوفىوار مىآورد * توضيحات : در كار مىآورد ( به كار كشيد ، عشق را برانگيخت ) صنوبر ( قامت يار ) از باغ سينه بركندم ( كنايه از اينكه ترك عشقبازى كردم ) هنجار ( قاعده و قانون ) اگر ( به معنى چه - حرف ربط برابرى ، در بيت 6 مصراع دوم ، گر زنّار ) عفا الله ( خداى عفوكننده ) فروغ ( روشنى ) خصم ( دشمن ) عشوه ( ناز و كرشمه ) معنى بيت ( 1 ) ( باد صبا هنگام سحر از زلف يار بوى خوشى آورد و با اين عمل خود دل ديوانه ما را از نو به كار كشيد ) معنى بيت ( 2 ) ( من نقش صنوبر قامت محبوب را در باغچه دلم از ريشه درآوردم تا عشقبازى را ترك كنم زيرا هر گلى كه از غم شاخه صنوبر شكفته شود ، غمانگيز است ) معنى بيت ( 3 ) ( از ترس يغماى عشق جانان ، دل خونين خود را رها كردم كه از غارتزدگى نجات يابد اما دل در راه خون مىريخت و مىرفت و همين بود كه عشق ، راه خون دل را گرفت و آن را پيدا كرد ) . * ترجمه : * نتيجه تفأل : 1 - خواجه در بيتهاى 4 و 5 و 6 فرمايد : ( پرتو ماه رخسار وى را از بام كاخش آشكار مىديدم ، بدان گونه كه مهر تابان از شرمسارى در برابر ماه رخ او حيران بود ) ( به ترانهء رامشگر و ساقى گاهوبيگاه قدم در راه عشق گذاشتم زيرا از آن راه دشوار و دراز قاصد به آسانى خبرى نمىآورد ) ( بخشش معشوق سراسر از روى نيكى بود زيرا در راه عشق چه زبان سبحان الله مىگشود و چه كمربند عيسويان بر كمر مىبست ) جنابعالى خود حديث مفصل بخوانيد از اين سه معنى . 2 - اين نيت تاكنون رنج فراوان براى جنابعالى بوجود آورده است اما به جنابعالى با اطمينان مژده مىدهم كه زمان ناراحتى پايان پذيرفت و كارها به خوبى حل مىشود و هنگام كاميابى فرارسيده به شرط آنكه به يكى از مشاهد متبركه برويد و دعا كنيد و اينجانب را نيز دعا كنيد . 3 - چرا بر خلاف ميل و اراده دست از آن كار كشيديد و به حرف اين و آن توجه كرديد و همه را شگفتزده كرديد ، حتما از افراد حسود و سيگارى و افيونى دورى كنيد و توكلتان را بر خدا قرار دهيد و به اميد خدا با فعاليت و سرعت عمل گام برداريد . 4 - ويژگيهاى جنابعالى عبارتند از : بانمك ، بذلهگو ، بسيار شوخ ، كمشانس ، بدبيار ، خوشقلب ، ساده ، بلندنظر ، عاشقدوست ، بااستعداد ، مصمم ، بدپيله ، شجاع ، جذاب ، باسليقه ، افراطى ، سخاوتمند ، پرتوقع ، درسخوان ، باحافظه ، لجباز ، مونس ، مهربان . 5 - رنگ آبى آسمانى را توصيه مىكنم كه به شما آرامش و صفا مىبخشد و بر احساس و انديشهء شما مىافزايد و او را سخت به شما مشتاق مىسازد ، از سخنان او ناراحت نشويد چون او قصد بدى ندارد و شما را دوست دارد ، اين هفته هديهاى دريافت مىكنيد و پيشنهاد جديدى دريافت خواهيد كرد . از او نگران نباشيد ، اگرچه ناقلاست ولى عنان وى در دست شماست .