شمس الدين حافظ

262

ديوان كامل و جامع هديه حافظ ( فارسى )

178 - « طبيب عشق » دلا بسوز كه سوزِ تو كارها بكند * نيازِ نيم شبى ، دفعِ صد بلا بكند عِتابِ يارِ پرىچهرهء عاشقانه بِكِش * كه يك كرشمه ، تلافىِّ صد جفا بكند ز مُلك تا ملكوتش ، حجاب بردارند * هر آنكه ، خدمتِ جامِ جهان‌نما بكند طبيبِ عشق مسيحادم است و مشفق ليك * چو درد در تو نبيند ، كِرا دوا بكند ؟ تو با خداىِ خود انداز كار و دل خوش دار * كه رحم اگر نكند مدّعى ، خدا بكند ز بختِ خفته ملولم بُوَد كه بيدارى * به وقتِ فاتحهء صبح يك دعا بكند بسوخت حافظ و بويى به زلف يار نبرد * مگر دلالتِ اين دولتش ، صبا بكند * توضيحات : كارها بكند ( مشكلها حل مىكند ) نياز نيم‌شب ( راز و نياز سحرى ) عتاب ( سرزنش - خشم ) پرىچهره ( فرشته سيما ) كرشمه ( ناز و غمزه ) ملك ( دنيا ) ملكوت ( عالم بالا ) جام جهان‌نما ( ضمير روشن مرشد و پير راه ) مشفق ( مهربان ) مدعى ( دشمن ) مسيحا دم ( جان‌بخش ) معنى بيت ( 3 ) ( از اين دنيا تا آن دنيا همه پرده‌ها از برابر ديدهء رهروى كه كمر به خدمت پير و مرشد روشن ضمير ببندد از جلوى ديده‌اش برداشته مىشود ) معنى بيت ( 4 ) ( عشق همچون پزشكى است كه مانند عيسى مرده را زنده مىكند اما چون دردى از عشق ندارى به تو دارويى نمىدهد . مقصود آنكه درد نيست ، درمان است ) معنى بيت ( 6 ) ( از اقبال نامساعدم دردمندم ، آيا ممكن است دل دردمندى هنگام بامداد براى ما دعايى بكند زيرا دعاى صبح‌خيزان مستجاب مىشود ) . * ترجمه : * نتيجه تفأل : 1 - بسيار در دلهره و عذاب به سر مىبرى ، درحالىكه براى انجام كارهاى بزرگ بايد با حوصله ، دقت ، تدبير و آگاهى گام برداشت تا موفق شد ، اين نكتهء مهم را در نظر داشته باشيد : شما با چگونگى رفتار ، به مردم ياد مىدهيد ، چگونه با شما رفتار كنند . 2 - خواجه در بيت ششم و هفتم به ترتيب فرمايد : ( تو كار را به خدا واگذار كن و خوشحال باش كه اگر دشمن رحم و ترحم نداشته باشد خداوند متعال چاره‌ساز و مهربان است ) ( حافظ در آتش جدايى مىسوزد ولى نشانى از گيسوى محبوب نمىبيند ، شايد نسيم مشكين بهارى بر زلف يار وزيده است و ما را به اين دولت و بخت نيك رهبرى كند ) . 3 - اگر از اين نيت صرف‌نظر كنيد ، بمراتب بهتر است زيرا موجب رنج و ناراحتى شديد جناب‌عالى گرديده است اما اگر نمىتوانيد ، در اين هفته به يكى از مشاهد متبركه برويد و نذرى كنيد و دعايى نمائيد و سوره مباركه « المؤمنون » را در شبى آسوده از آيه 70 تا 95 با حضور قلب و معنى بخوانيد و تسبيح حضرت زهرا ( س ) را بخوانيد كه گشايش حاصل مىشود . 4 - مسافرت خوبست اما خريدوفروش ضرر دارد ، تغيير مكان و شغل به ضرر خواهد بود ، يكى از اقوام نزديك شما در جايى ضرر و زيان ديده اما به زودى جبران مىشود ، بيمار حالش خوب نيست ، حسود در كمين مىباشد ، مواظب باش . 5 - ويژگىهاى روحى جناب‌عالى چنين است : متعادل ، خوش‌بخت ، بعضى اوقات نامتعادل ، خيرخواه ، خوش‌رو ، بااراده ، صميمى ، فداكار ، دست شما نمك ندارد ، خوش‌باطن ، پرمحبت ، معصوم ، راستگو ، خوش‌بيان ، مقبول ، پرانرژى ، نجيب ، زيباپسند ، نظربلند ، ساده ، بىريا ، خوش‌بين ، لجباز ، عاشق‌پيشه به همراه زبانى زهرآگين . 6 - از پيشنهاد او استقبال كنيد زيرا در اين كار براى شما نفع بسيار است و ابتدا همسر و يا پدر و مادر را در جريان اين موضوع قرار دهيد و از آنها كمك بگيريد .