الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
233
ترجمه گويا و شرح فشرده اى بر نهج البلاغه ( فارسى )
31 - در باره « ايمان » از آن حضرت سؤال شد در پاسخ فرمود : ايمان بر چهارپايه استوار است : ( 532 . ) بر « صبر » و « يقين » ، و « عدالت » و « جهاد » . و « صبر » بر چهار شعبه تقسيم مىشود . بر اشتياق ، ترس ، زهد ، و انتظار : كسى كه مشتاق بهشت باشد از شهوات و تمايلات سركش بر كنار مىرود ، و آن كس كه از آتش جهنم بيمناك باشد از محرمات دورى مىگزيند ، كسى كه در دنيا زاهد باشد مصيبتها را ناچيز مىشمرد . و آن كس كه منتظر مرگ باشد براى انجام اعمال نيك سرعت مىگيرد . « يقين » نيز بر چهار قسمت است : « بر بينش در هوشيارى و زيركى ، رسيدن به دقائق حكمت ، پند گرفتن از حكمتها ، و توجه به روش پيشينيان : كسى كه هوشيار و بينا باشد حكمت و دقائق امور برايش روشن مىشود . و كسى كه دقائق امور و حكمت برايش روشن شد عبرت فرا مىگيرد ، و كسى كه درس عبرت فرا گيرد گويا هميشه با گذشتگان بوده است . « عدالت » نيز چهار شعبه دارد : دقت در فهم ، غور در علم و دانش ، قضاوت صحيح ، و حلم و بردبارى ثابت و پا برجا . بنا بر اين آن كس كه خوب بفهمد ، به اعماق دانش آگاهى پيدا مىكند ، و كسى كه به عمق علم برسد سيراب از سر چشمهء احكام باز مىگردد . و آن كس كه حلم و بردبارى داشته باشد در كار خود تفريط و كوتاهى نمىكند ، و در ميان مردم با آبرومندى و ستودگى زندگى خواهد كرد . « جهاد » نيز چهار شعبه دارد : امر - بمعروف ، نهى از منكر ، صدق و راستى در معركه نبرد ، و كينه و دشمنى با فاسقان : آن كسى كه امر به معروف كند پشت مؤمنان را محكم كرده و كسى كه نهى از منكر نمايد بينى كافران را بر خاك ماليده ، هر كس در معركه نبرد صادقانه بايستد وظيفهاش را انجام داده ، و آن كسى كه فاسقان را دشمن دارد و بخاطر خدا خشم گيرد خداوند بخاطر او خشم و غضب مىكند ، و او را در روز قيامت خشنود مىسازد . كفر نيز بر چهار پايه قرار دارد : دنبال اوهام رفتن به گمان كنجكاوى از اسرار ، . . .