اوصاف ذاتى جدايى ناپذيرند ، و به همين معنا اشارت دارد كه آيه كريمه : ما من دابة الا هو آخذ بناصيتها . « 1 » هيچ جنبنده‌اى نيست مگر آنكه پروردگار ، كمال استيلا و نهايت قدرت را بر او دارد . در مثل آنگونه استيلايى كه از گرفتن موى پيشانى حاصل مىشود و صاحب ناصيه بدين وسيله مهار مىشود ، و مىكشاند هر جا كه خاطر خواه اوست . و همين است معناى كلام رسول اللَّه صلّى اللَّه عليه و آله كه فرمودند : سبق العلم و جفّ القلم و مضى القضاء و تمّ القدر . « 2 » همه چيز مسبوق به علم ازلى است و قلم سرنوشت نگار خشكيد و قضاى الهى گذشت و مرحلهء تقدير و هندسه و حدود اشياى جزئى پايان يافت . و از عبد اللَّه بن عباس نقل شده كه گفت : روزى پشت سر پيمبر صلّى اللَّه عليه و آله بودم به من فرمودند : يا غلام انّى اعلمك كلمات : احفظ اللَّه يحفظك ، احفظ اللَّه تجده تجاهك ، اذا سألت فسئل اللَّه ، و اذا استعنت فاستعن باللّه و اعلم أنّ الأمّة لو اجتمعت على ان ينفعوك بشيء لم ينفعوك الا بشيء كتبه اللَّه لك ، و ان اجتمعوا على ان

--> ( 1 ) هود - 56 . ( 2 ) بحار ، ج 5 ، ص 94 .