خاصهء خداوندى است . خداوند متعال به مؤلف آن پاداش نكو و اجر بسيار عطا بفرمايد ، كه كتابى چنين را نگاشت . « 1 » مؤلف خود در آغاز جلد اول مىنويسد : « . . . من براى نگارش اين كتاب شبانه‌روز زحمت كشيدم ، و تمام قواى خود را به كار گرفتم ، و به اقل ضرورى از خوردن و خوابيدن اكتفا كردم . و در اين مدت 3 سال ، نه استراحت كردم و نه به تفريح رفتم ، و حتى در شبهاى دراز بيش از 4 ساعت نمىخوابيدم . در اين مدت درهاى توفيق الهى به رويم گشوده شده بود ، و هرگاه مطلبى را در كتابى مىخواستم به مجرد بازكردن كتاب آن مطلب را مىيافتم ، و براى پيدا كردن آن معطل نمىشدم . شبى از شبهاى طولانى ، 3 ساعت پيش از طلوع فجر از خواب برخاستم ، و براى تأليف اين كتاب نيازمند بخش رهن از كتاب تهذيب شيخ طوسى شدم ، ولى من اين قسمت را نداشتم . ديدم تا طلوع خورشيد 5 ساعت مانده است ، و نمىتوانم كارم را تعطيل نمايم و بدون آن كتاب هم كارى از پيش نمىبرم . دراين‌حال ، متوجه حضرت ولىعصر ارواحنا فداه شدم ، و گفتم : آقا جان ! از من تلاش و كوشش و از شما يارى و اعانت ، و من اكنون قسمت رهن را مىخواهم . دراين‌حال يادم آمد مقدارى از كتابهاى وقفى قديمى با خطوط بد و نازيبا در صرف ، نحو و تفسير نزد من موجود است كه متروك افتاده ، و چيزى كه قابل استفاده باشد در آنها پيدا نمىشد ، و اصلا احتمال وجود تهذيب را در آنها نمىدادم . نااميد و مأيوس به سوى آنها رفتم و كتابى را برداشتم ، ناگهان ديدم بخشى از تهذيب كه من مىخواستم و با خطى بسيار زيباست . با خوشحالى تمام آن را برداشتم و نيازم را بر طرف كردم . و از شگفتيها آنكه ، بعد از آن هرچه جستجو كردم ، ديگر آن كتاب را نيافتم ؛ گويا آن كتاب اصلا وجود نداشته است . پس

--> ( 1 ) . تهرانى ، الذريعة ، ج 3 ، صص 466 - 467 ؛ سبحانى ، كليات فى علم الرجال ، صص 134 - 136 .