ناصر الدين انصارى قمى
56
اختران فقاهت ( فارسى )
يافت ، و سپس به مشهد مقدس بازگشت . تدريس مرحوم شهيد پس از آمدن به مشهد بساط افاده و تدريس را گستراند ، و به آموزش علوم خويش به ديگران پرداخت . او به شهادت تمام شرححال نگاران ، هميشه مشغول افاضهء انواع علوم ، رسوم و آداب ، و تشويق و تربيت محصلان و طلاب بود . « 1 » دانش معقول و منقول از كوششهاى وى رونقى بسزا گرفت ، و محفل درس او آكنده از دانشپژوهان و فاضلان شد ، كه بعد هريك از آنان پيشوايى و رهبرى منطقه و مردمى را برعهده گرفتند . شاگردان هرچند كه شاگردان آن مرد بزرگ بسيارند ، اما كتابهاى شرححال جز نام شمارى اندك از آنان را ضبط نكرده است . برخى از آنان عبارتند از : 1 . علامه سيد محمّد مهدى بحر العلوم ( 1155 - 1212 ه . ق ) ، صاحب الدرة الفقهية و رجال بحرالعلوم : مرحوم شهيد ، استاد فلسفهء سيد بحر العلوم بود ، زمانى كه سيد بحرالعلوم به مشهد مقدس آمد ، مدتى نزد مرحوم شهيد به آموختن فلسفه پرداخت . و هم ، او بود كه به دو لقب « بحر العلوم » داد و همين لقب زبانزد علما گشت و مورد تأييد قرار گرفت . « 2 » ظاهرا اين ، پيش از مهاجرت سيد شهيد به عتبات بوده است ، چه ، بعدها هردو در درس شيخ مهدى فتونى و وحيد بهبهانى شركت داشتند . 2 . سيد دلدار على رضوى نقوى هندى ( د . 1235 ه . ق ) صاحب اساس الاصول و احياء السنة : سفر او به مشهد و استفادهاش از محضر شهيد ، در سال
--> ( 1 ) . مدرس ، تاريخ علماء خراسان ، ص 55 . ( 2 ) . امينى ، شهيدان راه فضيلت ، ص 421 .