ناصر الدين انصارى قمى
363
اختران فقاهت ( فارسى )
انصارى در مكاسب مىپردازد ؛ بلكه ابواب ، فروع و مسائل كتاب مكاسب را متعرض مىشود و به بحث در آن مىپردازد . اين كتاب به فرمودهء مرحوم آيت اللّه سيد محمّد روحانى در روزگار جوانى حاج آقا رضا نگاشته شده و آكنده از تحقيقات فقهى و تطبيقات اصولى ، همراه با جملات شيوا و قلم زيبا و روان است . « 1 » 2 . حاشيه بر فرائد الاصول ؛ اين حاشيه بر تمام رسائل بوده و از سوى حجت الاسلام حاج شيخ محمّد رضا انصارى قمى تحقيق شد و در سال 1421 ه . ق به چاپ رسيد . نام ديگر اين كتاب الفوائد الرضوية على الفرائد المرتضوية است . « 2 » 3 . مصباح الفقيه فى شرح شرايع الاسلام ؛ اين كتاب معروفترين و پرارجترين تأليفات محقق همدانى است ، كه از گاه تأليف تاكنون مدار بحث و تحقيق در حوزههاى علميه بوده و آكنده از تحقيقات فقهى ، اصولى و حديثى است . مؤلف بزرگوار به اين كتاب معروف شده و به « صاحب مصباح الفقيه » شهرت يافته است . اين كتاب شرح مزجى ( آميخته با متن ) كتاب شرايع الاسلام و در برگيرندهء ابواب طهارت ، صلاة ، زكات ، خمس ، صوم و رهن بوده و بارها به چاپ رسيده است . علامه شرف الدين مىنويسد : اين كتاب عالىترين مؤلّفات در موضوع خودش و افضل كتابهاى فقهى در دقت و حسن اسلوب است . مؤلف آن را به هنگام درس براى ما مىخواند و حاضران - كه اكثر آنان از فحول علم فقه و اصول بودند - مانند : استادم شيخ باقر حيدر و شيخ على باقر جواهرى ، بر آن نقد و ايراد مىكردند و او بديشان پاسخ مىداد و حقايق روشن مىشد . « 3 » شيوهء مؤلف آن بود كه در شب ، صفحهاى از آن را مىنوشت و روز بعد آن را در مجلس درسش با حضور شاگردانش مطرح مىساخت . پس از
--> ( 1 ) . انصارى ، مقدمه حاشية المكاسب ، ح . ( 2 ) . تهرانى ، الذريعه ، ج 16 ، ص 341 و ج 6 ، ص 157 . ( 3 ) . بغية الراغبين ، ج 2 ، ص 74 .