2 . احكام السجون : ابن عابدين تصريح كرده است كه جداسازى نوجوانان از سالمندان ضرورت دارد . « 1 » نظر نگارنده : بحثى در كبراى مسأله نيست ؛ يعنى در صورت خوف مفسده ، جداسازى نوجوانان لازم است . ولى بحث در وقوع حبس صغير است ؛ يعنى آيا نوجوانان زندانى مىشوند ؟ ما در اين كتاب به موارد آن اشاره كرديم و اكنون بعضى از آن موارد : 1 . حبس اطفال اهل بغى ، چنان كه علّامه حلّى در قواعد الاحكام « 2 » و سيّد عاملى در مفتاح الكرامه « 3 » آورده‌اند . 2 . حبس فرزندان نوجوان كفّار ، در صورتى كه خود مدّعى انبات ( روييدن موى زهار ) باشند كه در فصل « دشمنان دولت » گذشت . 3 . حبس قاتل غير بالغ ، چنان كه از سخن علّامه در مختلف الشيعة « 4 » و مجلسى اوّل در روضة المتقين « 5 » به نظر مىآيد . 4 . حبس براى تأديب ، چنان كه از سرخسى و حموى از اهل سنّت نقل شده است ؛ ولى از نظر ما تأديب به كمتر از ده تازيانه زدن است [ به سخنان فقيهان توجه كنيد ] : الف ) قاضى ابن برّاج : اگر مملوك يا بچه ، خطايى مرتكب شد با پنج - شش تازيانه ، تأديب مىشود و بيشتر نمىشود . « 6 » ب ) شهيد اوّل مىگويد : در تأديب بچه از ده تازيانه بيشتر زده نمىشود . « 7 » ج ) آية اللّه سبزوارى در حدّ محارب فرمودند : حاكم شرع مىتواند كودكان را با زندانى كردن و يا زدن تعزير كند ، البته هرگونه كه مصلحت ايجاب كند . « 8 » د ) سرخسى گويد : امّا بچه زندانى نمىشود ، مگر براى تأديب ؛ زيرا او مورد خطاب نيست . « 9 »

--> ( 1 ) . ( به نقل از : درّ المختار ، ج 4 ، ص 347 و 328 ) ، ص 101 . ( 2 ) . ج 2 ، ص 211 . ( 3 ) . ج 10 ، ص 106 . ( 4 ) . ج 9 ، ص 331 ، مسألهء 30 . زيرا علّامه عبارت : « و يستودع العبد السجن ؛ بنده در زندان قرار داده مىشود » را بر كوچكى بنده حمل كرده است . ( 5 ) . ج 10 ، ص 353 . ( 6 ) . مهذّب ، ج 2 ، ص 552 . ( 7 ) . روضة البهيّه ، ج 9 ، ص 193 . ( 8 ) . مهذّب الاحكام ، ج 28 ، ص 122 . ( 9 ) . مبسوط ، ج 20 ، ص 91 .