خلافى در مسأله . « 1 » 19 . سيّد ابو الحسن اصفهانى : در ايلاء . . . پس اگر يكى را انجام داد [ مشكلى نيست ] و گرنه بر او سخت مىگيرند و [ حاكم او را ] زندانى مىكند تا يكى را برگزيند . « 2 » 20 . آية اللّه خوئى : وقتى زن شكايت كرد حاكم مرد را از زمان شكايت چهار ماه مهلت مىدهد . اگر بازگشت و پس از وطى ، كفّاره داد [ مشكلى نيست ] و گرنه او را ملزم به طلاق يا رجوع و كفّاره مىكند و در خوردن و آشاميدن بر وى سخت مىگيرد . « 3 » 21 . آية اللّه گلپايگانى : مولا اگر پس از انقضاى مدت از طلاق امتناع ورزيد و رجوع هم نكرد ، امام او را زندانى مىكند و بر وى سخت مىگيرد . « 4 » آراى ديگر مذاهب 22 . شافعى : در اين مسأله دو قول است : . . . قول دوم : با زندان بر او سخت گرفته مىشود تا رجوع كند يا طلاق دهد . « 5 » 23 . ابو عيسى : وقتى چهار ماه گذشت اهل علم در آن اختلاف كرده‌اند : برخى اهل علم از اصحاب پيامبر و ديگران گفته‌اند : وقتى چهار ماه گذشت توقيف مىشود ، كه يا رجوع مىكند يا طلاق مىدهد . اين قول مالك بن انس ، شافعى ، احمد ، اسحاق ، ابو ثور و ابو عبيد است . برخى ديگر از اصحاب پيامبر و ديگران گفته‌اند : هرگاه چهار ماه گذشت اين طلاق بائن است . اين قول سفيان ثورى و اهل كوفه است . « 6 » 24 . فيروزآبادى : وقتى مدت منقضى شد و زن درخواست رجوع كرد ، مرد توقيف و از او خواسته مىشود رجوع كند . « 7 » 25 . ابن رشد : اگر از رجوع و طلاق امتناع ورزيد ، آيا قاضى طلاق مىدهد يا اينكه

--> ( 1 ) . جواهر الكلام ، ج 33 ، ص 315 . ( 2 ) . وسيلة النجاه ( چاپ سنگى ) ، ص 390 ؛ و مانند آن در : تحرير الوسيله ، ج 2 ، ص 321 و تعليقات والد بزرگوارم بر وسيلة النجاة ، ص 390 . ( 3 ) . منهاج الصالحين ، ج 2 ، ص 348 . ( 4 ) . مجمع المسائل ، ج 3 ، ص 209 . ( 5 ) . الامّ ، ج 8 ، ص 200 . ( 6 ) . سنن ترمذى ، ج 3 ، ص 505 ، باب 21 ؛ مروزى ، اختلاف العلماء ، ص 183 ؛ نك : تفريع ، ج 2 ، ص 93 ( در اين كتاب ، اين باب با تفصيل آمده است ) . ( 7 ) . تنبيه ، ص 185 .