الشيخ نجم الدين الطبسي ( مترجم : ابهرى ، معزى ، رمضانى )

269

موارد السجن في النصوص والفتاوى ( حقوق زندانى و موارد زندان در اسلام ) ( فارسى )

على - عليه السلام - فرمود : رسول خدا فرمود : كيفر بيوه با بيوه ، صد تازيانه و سنگسار است و كيفر بكر با بكر ، صد تازيانه و يك سال حبس . آراى فقيهان شيعه 1 . شيخ طوسى : بكر همان غير محصن و مجرد است . پس اگر بكر زنا كرد صد تازيانه مىخورد و يك سال تبعيد مىشود - هر يك از اين دو ، خود يك حدّ است - در صورتى كه مرد باشد . . . ، ولى ابو حنيفه گفته است : تازيانه تنها حدّ است و تبعيد حد نيست ، بلكه تعزير است و بستگى به اجتهاد امام دارد و مقدار خاص هم ندارد ؛ اگر خواست او را ، چه مرد باشد و چه زن ، حبس مىكند و اگر خواست به شهر ديگر بدون مدت خاصّى تبعيد مىكند . « 1 » آراى ديگر مذاهب 2 . مدوّنة الكبرى : گفتم : بگو : از نظر مالك اگر دختر و پسر زنا كردند آيا هر دو تبعيد مىشوند ؟ يا به نظر او زن اصلا تبعيد نمىشود ؟ و آيا از نظر مالك بايد بين آن دو وقتى به جايى تبعيد شدند جدايى انداخت يا لازم نيست ؟ گفت : مالك گفته است : نفى و تبعيد اصلا براى زنان و بردگان نيست . گفتم : آيا مرد جوان از نظر مالك در آن جايى كه تبعيد شده ، زندانى مىشود ؟ گفت : آرى ، زندانى مىشود و اگر زندانى نشود هر جا مىخواهد مىرود . گفت : مالك گفته است : تبعيد نمىشود مگر زانى و محارب و هر دو در همان محل تبعيد ، زندانى مىشوند ، زناكار يك سال ، و محارب تا وقتى كه معلوم شود توبه كرده است . « 2 » 3 . ابن جلّاب : حدّ زناكار حرّ بكر ، صد تازيانه و يك سال تغريب است و تغريب ، يعنى تبعيد به شهرى غير از شهر خودش و حبس او در آنجا يك سال است ، و بر بنده و زن ، تغريب نيست . « 3 » 4 . شوكانى : ظاهر احاديثى كه در باب آمده است اين است كه تغريب ، يعنى تبعيد

--> ( 1 ) . خلاف ، ج 5 ، ص 368 ، مسألهء 3 ؛ نك : شرائع الاسلام ، ج 42 ، ص 155 ؛ مختلف الشيعة ، ص 9 ، ص 150 ، مسألهء 9 ؛ رياض المسائل ، ج 2 ، ص 467 ؛ جواهر الكلام ، ج 41 ، ص 323 . ( 2 ) . ج 6 ، ص 237 . ( 3 ) . تفريع ، ج 2 ، ص 222 ، فصل 924 .