فتأمل . منظور از زندان ابد چنان كه گذشت اين است كه براى حبس او زمان تعيين نكنند نه اينكه اگر توبه كرد و زنى نيكوكار شد بازهم در زندان باقى بماند . « 1 » نظر نگارنده : گرچه ظاهر حديث صحيح حريز ، خبر غياث و روايات دعائم الاسلام اين است كه حتى در صورت توبه ، حبس زن ادامه مىيابد ، ولى خبرهاى عباد ، ابن محبوب و جابر جعفى آن را مقيّد مىسازند ؛ زيرا در اين روايات دارد : اگر توبه كرد ( كه پذيرفته مىشود ) ، و گرنه تا ابد در زندان باقى مىماند . پس حبس ابد در صورتى است كه توبه نكند و اشكال شهيد ثانى به قرينهء صدر روايت ، وارد نيست كه گفته ، حكم اختصاص دارد به زنى كه مرتد ملى باشد و گرنه لازم مىآيد حكم شامل مردى كه مرتد فطرى باشد نيز بشود ؛ زيرا اگر اجماع محصّل و منقول و روايات نمىگفتند كه قتل مرتد فطرى ، لازم است و توبه‌اش قبول نمىشود ، ما به عدم قتل ملتزم مىشديم . علاوه بر اين ، حكم به حبس ابد حتى در صورت توبه ، خلاف مشهور است . 3 . حبس قائلان به خدايى على - عليه السلام - 1 . حدّثني محمد بن قولويه القمّي ، قال : حدّثني سعيد بن عبد اللّه بن أبي خلف القمّي ، قال : حدّثني محمد بن عثمان العبدي ، عن يونس بن عبد الرحمن ، عن عبد اللّه بن سنان ، قال : حدّثني أبي ، عن أبي جعفر عليه السّلام : إنّ عبد اللّه بن سبأ كان يدّعي النبوة و يزعم أن أمير المؤمنين هو اللّه [ تعالى عن ذلك ] فبلغ ذلك أمير المؤمنين عليه السّلام فدعاه و سأله فأقرّ بذلك ، و قال : نعم ، أنت هو و قد كان ألقي في روعي أنّك أنت اللّه و إنّي نبي . فقال له أمير المؤمنين عليه السّلام : ويلك ! قد سخر منك الشيطان فارجع عن هذا ، ثكلتك أمّك و تب . فأبى فحبسه و استتابه ثلاثة أيام فلم يتب ، فأحرقه بالنار و قال : إن الشيطان استهواه ، فكان يأتيه و يلقي في روعه ذلك ؛ « 2 » عبد اللّه بن سنان گفت : حديث كرد مرا پدرم از امام باقر - عليه السلام - كه عبد اللّه بن سبأ مدّعى نبوت بود و مىپنداشت امير المؤمنين - عليه السلام - خداست . اين خبر به امير المؤمنين - عليه السلام - رسيد او را فراخواند و از او پرسيد ، و او به موضوع اقرار كرد و گفت : آرى ، تو اويى . در دل من چنين افتاده است كه تو خدايى و من پيامبرم . على - عليه السلام - به او فرمود : واى بر تو ! شيطان تو را ريشخند كرده از اين پندار دست‌بردار . مادرت به عزايت بنشيند . توبه كن . او امتناع ورزيد . امام - عليه السلام - او را حبس كرد و

--> ( 1 ) . ج 2 ، ص 522 . ( 2 ) . رجال كشى ، ص 107 ، شمارهء 107 ؛ وسائل الشيعة ( به نقل از : رجال كشى ) ، ج 18 ، ص 553 ، ح 4 .