5 - اسماعيل از مالك . . . از عايشه پرسيد : نماز رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم در رمضان چگونه بود ؟ جواب داد : در رمضان و غير رمضان بيش از يازده ركعت نماز نمىگذارد ، به اين صورت كه چهار ركعت نماز مىخواند كه زيبايى و طول مدت آن قابل بيان نيست و آنگاه سه ركعت نماز مىگذارد ، پس يك بار پرسيدم : اى رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم آيا پيش از آنكه نماز وتر را بخوانى مىخوابى ؟ جواب فرمود : اى عايشه ! چشمان من مىخوابند ولى قلبم نمىخوابد . « 1 » تفسير عبارت « خشية ان تفترض » ( مىترسم كه بر شما واجب شود ) در تفسير اين عبارت اين سؤال مطرح است كه آيا مواظبت بر خير و اجتماع بر يك كار مستحب باعث مىشود آن عمل بر مردم لازم شده و خداوند آن را واجب نمايد ؟ 1 - مگر تشريع احكام ( واجب و يا مستحب و . . . ) تابع مصالح و مفاسد نيست ؟ پس اجتماع مردم و مواظبت و مداومت مردم بر كار مستحب چه تأثيرى مىتواند بر واجب كردن مستحبات و تبديل آن به واجب داشته باشد ؟ 2 - و ديگر اينكه اگر در مقيد بودن مردم - بر جماعت خواندن نماز مستحبى - ترس از واجب نمودن عمل بر آنها باشد ، پس چرا پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم

--> ( 1 ) . صحيح بخارى ج 1 ، ص 343 .