ابن أبي الحديد ( مترجم وحاشيه : محمود مهدوى دامغانى )
15
جلوه تاريخ درشرح نهج البلاغه ( فارسى )
پيامى پيش زفر بن حارث كلابى گسيل داشت و آن دو را بر حذر داشت كه گول نخورند و در آن باره به روح بن زنباع تاكيد بيشترى كرد . روح گفت : اى امير المؤمنين : در دومة الجندل پدر بزرگ بلال فريب خورده است نه پدر من ، چرا مرا از گول خوردن مى ترسانى ، بلال خشم گرفت و عبد الملك خنديد . خطبه ( 179 ) از سخنان آن حضرت ( ع ) [ در اين خطبه كه با عبارت « لا يشغله شأن و لا يغيره زمان و لا يحويه مكان و لا يصفه لسان » ( مشغول نكند او را كارى و زمان او را تغير ندهد و احاطه نكند او را جايگاهى و توصيف نكند او را زبانى » شروع مىشود ، ابن ابى الحديد پس از توضيحات لغوى و آوردن شواهد قرآنى و بيان مطالب كلامى به اين موضوع اشاره مىكند كه امير المومنين على عليه السلام امام و پيشواى همه متكلمان است و علم كلام پيش از او از هيچ كس تراوش نكرده است ، به نكتهيى تاريخى اشاره مىكند كه چنين است . ] امير المومنين عليه السلام اين خطبه را در آغاز خلافت خود و پس از كشته شدن عثمان ايراد فرموده است . بخشى از اين خطبه را در مباحث گذشته آورديم و امورى را كه موجب شد روز شورا عثمان را به خلافت برگزينند و از على ( ع ) عدول كنند بازگو كرديم . او ضمن اين خطبه فرموده است اگر كار و احوال شما همان گونه كه به روزگار