ابن أبي الحديد ( مترجم وحاشيه : محمود مهدوى دامغانى )
9
جلوه تاريخ درشرح نهج البلاغه ( فارسى )
كه على ( ع ) در آن هنگام سيزده ساله بوده است . اين موضوع را شيخ ما ابو القاسم بلخى اظهار داشته است . گروه نخست مى گويند على ( ع ) به هنگام شهادت شصت و سه ساله بوده و اين گروه مى گويند شصت و شش ساله بوده است . برخى از مردم همچنين مى پندارند كه كه سن على به هنگام مبعث پيامبر ( ص ) كمتر از ده سال بوده است ، ولى اكثر مردم و بيشتر روايات بر خلاف اين است . احمد بن يحيى بلاذرى و ابو الفرج على بن حسين اصفهانى نوشتهاند كه قريش گرفتار خشكسالى و قحطى سختى شد . پيامبر ( ص ) به دو عموى خويش حمزه و عباس فرمودند : مناسب است در اين قحط سال ، اندكى از گرفتارى و سنگينى هزينهء ابو طالب را متحمل شويم . آنان پيش ابو طالب آمدند و از او خواستند فرزندانش را به آنان بسپارد تا ايشان متكفل امورشان باشند . ابو طالب گفت عقيل را براى من بگذاريد و هر كدام ديگر را كه مى خواهيد ببريد و ابو طالب به عقيل محبت شديد داشت . عباس ، طالب را انتخاب كرد و حمزه ، جعفر را و پيامبر ( ص ) على ( ع ) را انتخاب فرمود و به ايشان گفت : من كسى را برگزيدم كه خداوند او را براى من و بر شما گزيده است و او على است . گويند على ( ع ) از شش سالگى در دامن و تحت كفالت پيامبر ( ص ) قرار گرفت . احسان و شفقت و مهربانى و كوشش پيامبر در راه تربيت على گويى براى جبران و در عوض محبتهاى ابو طالب نسبت به خود بوده است ، كه چون عبد المطلب درگذشت ، ابو طالب آن حضرت را در دامن خود و كنف حمايت خويش گرفت ، و اين موضوع مطابق است با گفتار على ( ع ) كه مى فرمود : من هفت سال پيش از آنكه كسى از اين امت خدا را بپرستد خدا را پرستيدهام ، و گفتار ديگرش كه گفته است : هفت سال آواى وحى را مى شنيدم و پرتو آن را مى ديدم و پيامبر ( ص ) در آن هنگام هنوز ساكت و خاموش بودند ، كه اجازه تبليغ و بيم دادن داده نشده بود ، و همچنين است زيرا اگر به هنگام بعثت پيامبر سيزده ساله بوده باشد و در شش سالگى هم به پيامبر سپرده شده باشد ، درست است كه هفت سال پيش از همهء مردم خدا را پرستيده باشد و تعبير پرستش و عبادت در مورد كودك شش ساله صحيح است كه به هر حال داراى قدرت شناخت و تمييز است و بايد توجه داشت كه عبادت و پرستش در آن هنگام عبارت از تعظيم و تجليل از خداوند و خشوع دل و فروتنى كردن است ، خاصه هنگامى كه چيزى از جلال و آيات خدا را مشاهده كنند و اين گونه درك و احساس ميان كودكان موجود است .